1. Head
    1. Link

      Liên Kết

       

       

      Tự Điển:

      Việt-Anh-Pháp
      Hán Nôm

       


      Tac Pham & Tac Gia

      Tác Phẩm

       

       

      Tác Giả

       

       
       

      Tạp Chí

       

      PHONG HÓA (13 số đầu)
       (Đại học Khoa học Xã hội)
      PHONG HÓA (các số sau)
       (Đại học Hoa Sen)
      TỰ LỰC VĂN ĐOÀN, tác phẩm
       (Viện Việt Học)
      VĂN HỌC
      Tạp chí Văn Học
      DÒNG VIỆT
      Trọn bộ DÒNG VIỆT (1993-2009)
      VĂN (Xuân Canh Thìn) (vanmagazine)
      TIỂU THUYẾT THỨ BẢY
      NAM PHONG - TRI TÂN
      THANH NGHỊ - NGÀY NAY
      VĂN HOÁ NGÀY NAY
      TẬP SAN SỬ ĐỊA
      THẾ KỶ 21 - BÁCH KHOA
       

       

    2. Mùa Xuân Trong Nhạc Của Nguyễn Văn Đông (Cát Linh)

      26-2-2018 | ÂM NHẠC

      Mùa Xuân Trong Nhạc Của Nguyễn Văn Đông

       CÁT LINH

      Học Xá: Được tin nhạc sĩ Nguyễn Văn Đông vừa từ trần lúc 19g30 ngày thứ hai 26 tháng 2 năm 2018 tại Bệnh viện Chợ Rẫy, Học Xá xin đăng bài dưới đây để tưởng niệm một nhạc sĩ tài hoa đã để lại nhiều nhạc phẩm bất hủ cho đời.


          Nhạc sĩ Nguyễn Văn Đông
         (1932 - 26.2.2018)

      Có lẽ thời điểm này, nơi quê nhà, đi nơi nào, chúng ta cũng có thể nghe vang những giai điệu vui tươi, rộn rã chuẩn bị đón xuân về. Nói đến nhạc Xuân, thì rất nhiều nhạc sĩ Việt Nam đã ghi dấu tên mình vào những ca khúc chứa đầy những hình ảnh của mùa xuân. Thế nhưng, có một người nhạc sĩ, mà những nhạc phẩm mùa xuân của ông lại bàng bạc một nỗi buồn. Tuy nhiên, đó lại là những ca khúc xuân bất hủ được nhắc nhớ đến tận ngày hôm nay.


      Đó là nhạc sĩ Nguyễn Văn Đông và hình ảnh mùa xuân trong sáng tác của ông.


      Xuân của người tình

      “Chiều nay thấy hoa cười chợt nhớ một người

      Chạnh lòng tôi khơi… bao niềm nhớ

      Người nơi xa xăm phương ấy

      Người còn buồn còn thương còn nhớ

      Nắng phai rồi em ơi


      Chiều Xuân có người ngơ ngác đi tìm

      Một tình thương nơi phương trời cũ

      Chiều nay hoa Xuân bay nhiều quá

      Chiều tàn dần phai trên ngàn lá

      Tìm đâu bóng hình ai?...” (Nhớ một chiều xuân)

      Có vẻ như là không công bằng khi một ca khúc viết về thời điểm đất trời chuẩn bị giao hòa lại không được mang một giai điệu vui tươi, rộn ràng như mùa xuân phải có. Không những chúng ta không tìm thấy hình ảnh của hoa mai hoa đào nở rộ, hay những câu chúc căng tràn nhựa sống, mà ngược lại là những nỗi nhớ, nỗi buồn vương đậm trong câu hát. Cho dù có nhìn thấy được hoa có cười thì người cũng không thể vui, vì mãi ngơ ngác đi tìm “một tình thương nơi phương trời cũ”.


      "Ông có những mùa Xuân buồn trong quãng đời thơ ấu, nhiều bất hạnh! Như gia đình lâm cảnh tang thương. Người thân yêu ly tán trong chiến tranh, ông mất mùa Xuân tuổi thơ khi cha mẹ bị tù đày. Lớn lên đi lính, ông lại thường bị ứng trực vào mùa Xuân ở các đơn vị hẻo lánh... - Nhà thơ Du Tử Lê"

      Ca từ đẹp, giai điệu trầm bổng. Những câu hỏi nhẹ nhàng nhưng chất chứa nhiều u uẩn, cái u uẩn của kẻ đã đánh mất đi một điều tốt đẹp mà mình từng có.


      Có phải rằng nếu có điều tốt đẹp ấy bên cạnh thì nắng của buổi chiều xuân sẽ không phai nhạt và chiều chưa vội tàn dần trên ngàn lá?


      “Tôi viết ca khúc này để nhớ một người con gái mang quốc tịch Áo. Chúng tôi gặp nhau tại Hawaii. Ngày chia tay để trở về Việt Nam, tôi đã hẹn trở lại và sẽ không phụ lòng của cô.”


      Thế rồi, ca khúc “Nhớ một chiều xuân” ra đời đã trả lời tất cả cho lời hẹn của ông.


      “Chiến tranh liên miên. Đời lính cứ rầy đây mai đó. Tôi đã không thể thực hiện hiện lời hẹn của mình.”


      Cuộc tình ly tan!


      Rồi lại thêm một mùa xuân khác, tuy có hoa mai, hoa đào, nhưng tác giả vẫn chuyển vào ca khúc xuân của mình sự trống vắng trong cõi lòng.


      Thấy hoa cười, mà nhớ người!

      “Xuân sang lả lơi chợt thấy hoa cười

      Nỗi riêng chạnh nhớ một người

      Từ mùa Xuân trước tới bây giờ còn mơ


      Xuân nao sánh vai cùng ngắm hoa đào

      Ái ân nào chẳng lúc tàn

      Vườn em thơm ngát chờ anh bước sang…” (Dáng Xuân xưa)

      Không thể nói khác đi rằng nhạc xuân của Nguyễn Văn Đông chỉ mang màu sắc buồn và hoài niệm. Trải khắp ca từ của ông là những kỷ niệm đã qua, là những giấc mơ không thành hiện thực.

      “Xuân nay mang về kỷ niệm ngày xưa thênh thang

      Bâng khuâng thấy hoa mỉm cười chạnh nhớ tới người

      Đầu cành oanh anh nói hình dáng Xuân xưa


      Em ơi ước mơ thì cũng lỡ rồi

      Trách nhau thì cũng xa rồi

      Lòng ta lơ đãng mà Xuân vẫn sang” (Dáng xuân xưa)

      Xuân của người lính


      Mùa xuân trong nhạc của Nguyễn Văn Đông không chỉ là nắng phai và chiều tàn, không chỉ là sự xa cách và hoài niệm, mà đó còn là đêm tiền đồn lạnh lẽo, u ám, phủ rợp màu của cuộc chiến. Đêm 30 không có tiếng pháo, thay vào đó là tiếng súng và xác hoa tàn. Đó là đêm 30 Tết của Nguyễn Văn Đông.

      “Đón giao thừa một phiên gác đêm

      Chào Xuân đến súng xa vang rền

      Xác hoa tàn rơi trên báng súng

      Ngỡ rằng pháo tung bay

      Ngờ đâu hoa lá rơi…” (Phiên gác đêm xuân)

      Phiên gác đêm xuân, nhạc phẩm ra đời cách đây nửa thế kỷ. Khi ấy, tác giả là một Trung uý 24 tuổi đời. Ông nói rằng cái tuổi ấy là tuổi của mùa Xuân đời người, nhưng tâm hồn thì đã nhuốm đậm màu quân trường.


      Trong một lần trò chuyện cùng ông, từ Virginia, tác giả Hoàng Lan Chi có viết rằng:

      “Chính tại Đồng Tháp Mười, vùng đất địa linh nhân kiệt, đã gợi hứng cho tôi sáng tác những bản hùng ca như Súng Đàn, Vui Ra Đi. Rồi tiếp sau đó là các bản nhạc Phiên Gác Đêm Xuân, Chiều Mưa Biên Giới, Sắc Hoa Màu Nhớ được ra đời cũng tại vùng đất thiêng này. Khi đi vào vùng hỏa tuyến, là chàng trai trẻ độc thân, với một mối tình nho nhỏ thời học sinh mang theo trong ba-lô, tôi bước nhẹ tênh vào cuộc chiến đầu đời.”


          Phiên gác đêm xuân là ca khúc bắt đầu cho những sáng tác về nhạc lính của
      Nguyễn Văn Đông Screenshot of Youtube

      Mùa xuân, thời khắc đất trời giao hoà, thì cũng là thời gian dành cho con người sự sum vầy đoàn tụ. Thế nhưng, với cuộc đời người lính, thì đó là một niềm mơ ước. Nguyễn Văn Đông là người lính, thế nên, đó cũng là ước mơ của ông. Niềm mơ ước nghe rất bình thưởng, giản dị, nhưng lại rất xa vời.

      “Ngồi ngắm mấy nóc chòi canh

      Mơ rằng đây mái nhà tranh

      Mà ước chiếc bánh ngày xuân

      Cùng hương khói vương niềm thương…”

      (Phiên gác đêm xuân)


      Rồi chính ông cũng đã kể cho Hoàng Lan Chi rằng:

      “Tiền đồn cuối năm, đêm 30 Tết, trời tối đen như mực, phút giao thừa lạnh lẽo hắt hiu, không bánh chưng xanh, không hương khói gia đình. Tôi ngồi trên tháp canh quan sát qua đêm tối, chỉ thấy những bóng tháp canh mờ nhạt bao quanh khu yếu điểm như những mái nhà tranh, chập chờn dưới đóm sáng hỏa châu mà mơ màng về mái ấm gia đình đoàn tụ lúc xuân sang. Thay cho lời chúc Tết là tiếng kẻng đánh cầm canh và tiếng hô mật khẩu lên phiên gác. Vào đúng thời điểm giao thừa, ngọn đèn bão dưới chiến hào thắp sáng lên như đón chào năm mới thì cũng là lúc những tràng súng liên thanh nổ rền từ chốt tiền tiêu. Khi ấy vào buổi tinh mơ của trời đất giao hòa, vạn vật như hòa quyện vào trong tôi, có hồn thiêng của sông núi, có khí phách của tiền nhân. Tôi nghe tâm hồn nghệ sĩ của mình rộn lên những xúc cảm lạ thường, làm nảy lên những cung bậc đầu tiên của bài Phiên Gác Đêm Xuân”.

      Phiên gác đêm xuân là ca khúc bắt đầu cho những sáng tác về nhạc lính của Nguyễn Văn Đông. Và cho đến nửa thế kỷ sau, cho đến tận bây giờ, bất cứ người Việt Nam nào khi nghe những lời ca của Phiên gác đêm xuân, vẫn chạnh lòng nhớ về một thời chiến tranh đã qua. Nguyễn Văn Đông đã để lại một ca khúc xuân mang đậm chất bi hùng, nhưng không kém phần lãng mạn. Cái lãng mạn của tuổi trẻ đang dấn thân vì lý tưởng.


      Dù là mùa xuân của người tình hay mùa xuân của người lính, thì Nguyễn Văn Đông vẫn không thể tạo ra một cõi xuân dập dìu nụ hoa vàng, lộc non và sữa ngọt, càng không réo rắt những tiếng cười, tiếng chim hót vang mọi nơi như Phạm Đình Chương cảm nhận trong Đón Xuân.


      Nhà thơ Du Tử Lê từng kể lại về sự khác lạ trong nhạc Xuân của Nguyễn Văn Ðông rằng: “Ông có những mùa Xuân buồn trong quãng đời thơ ấu, nhiều bất hạnh! Như gia đình lâm cảnh tang thương. Người thân yêu ly tán trong chiến tranh, ông mất mùa Xuân tuổi thơ khi cha mẹ bị tù đày. Lớn lên đi lính, ông lại thường bị ứng trực vào mùa Xuân ở các đơn vị hẻo lánh...”


      Mùa Xuân đang chuẩn bị về bên kia nửa vòng trái đất. Sẽ có hình ảnh hoa mai, hoa đào, những đêm ngồi canh bánh chưng bánh tét bên bếp lửa bập bùng. Chắc chắn sẽ không còn tiếng súng xa vang rền… nhưng có chắc rằng sẽ không còn ai nhớ đến những nóc chòi canh và hoa tàn rơi trên báng súng?


      Cát Linh

      Nguồn: RFA



      Cung Tac Gia

      Cùng Tác Giả:

       

      - Mùa Xuân Trong Nhạc Của Nguyễn Văn Đông Cát Linh Nhận định

    3. Link (Nguyen Van Dong)

       

      Bài viết về Nguyễn Văn Đông

       

      Tưởng Nhớ Nhạc Sĩ Nguyễn Văn Đông – Feb 26, 2018 (Hoàng Lan Chi)

      Mùa Xuân Trong Nhạc Của Nguyễn Văn Đông

       (Cát Linh)

      Chinh chiến một thời trong những tình khúc của Nguyễn Văn Đông (Bích Huyền)

      Binh nghiệp và nhạc nghiệp Nguyễn Văn Ðông

       (Du Tử Lê)

      Hình ảnh người lính khác, trong nhạc Nguyễn Văn Đông (Du Tử Lê)

      Nguyễn Văn Đông: Giữa binh nghiệp và âm nhạc

       (Trường Kỳ)

      Người lính trong nhạc Nguyễn Văn Đông (Lê Hữu)

      Tình ca Nguyễn Văn Đông (Thy Nga)

      Vài kỷ niệm với nhạc sĩ Nguyễn Văn Đông

       (Chu Tất Tiến)

      Mùa Xuân trong nhạc của Nguyễn Văn Đông

       (Phan Anh Dũng)

      Cuộc đời và hoạt động âm nhạc: Kỳ 1, Kỳ 2

       (Trường Kỳ)

      Tiểu Sử (Wikipedia)

       

      Nhạc phẩm

       

      Hồi ký Nguyễn Văn Đông (nvnorthwest.com/)

      Nhạc Nguyễn Văn Đông (thonhacviet.com)

      Chiều Mưa Biên Giới (Giao Linh)

      Phiên Gác Đêm Xuân (Thanh Tuyền)

      Mấy Dặm Sơn Khê (Hà Thanh)

      Sắc Hoa Màu Nhớ (Giao Linh)

      Hải Ngoại Thương Ca (Hà Thanh)

      Hải Ngoại Thương Ca (Hòa tấu)

      Khúc Tình Ca Hàng Hàng Lớp Lớp (Quốc Anh)

       

       

      Am Nhac

       

       

      Âm Nhạc

       

      Thơ Nhạc Giao Duyên 
      Thơ Phổ Nhạc 
      Tình Ca Mùa Xuân 
      Tình Ca Mùa Thu 
       

      Từ “Hội thảo đàn tranh” đến “Việt Nam sắc hương xưa”

      (Lê Hữu)

      Lần đầu tiên nhạc dân tộc Việt được trình diễn trong Tòa Bạch Ốc (Trúc Linh)

      Hà Nội, Những Mùa Xuân Phai (Lê Hữu)

      Chiều Vàng với Tôn Thất Niệm (Quỳnh Giao)

      Những bài ca chuyển tải: Tình tự quê hương, đi vào lòng người (Nguyễn Thanh Hiệp)

      Tuổi Nhỏ, Những Cây Đàn Và Đà Lạt (Lê Uyên Phương)

      Nhớ và nghĩ về bài quốc ca Việt - 2 (Nguiễn Ngu Í)

      Nhớ và nghĩ về bài quốc ca Việt (Nguiễn Ngu Í)

      Ếch & Báo – Dòng nhạc phản kháng của giới trẻ Việt Nam (Trịnh Bình An)

      Âm nhạc miền Nam và những ngày xưa thân ái (Vũ Đông Hà)

      Chỉ Là Ước Mơ Qua Các bản Quân Ca Xưa (Trần Văn Nam)

      Đêm rất thánh, đêm không cùng (Lê Hữu)

      Mê nhạc “sến" (Vũ Thế Thành)

      Năm Mươi Năm Nhìn Lại Phong Trào Du Ca Việt Nam

      (Trịnh Thanh Thủy)

      Lệ Thanh, còn nhớ một chiều xuân (Lê Hữu)

      Nhạc Tài Tử (Nguyễn Tuấn Khanh)

      Mùa Xuân với Âm Nhạc và Cuộc Sống Hát Ca

      (Nguyễn Thanh Hiệp)

      Nhớ Tới 'Ngũ Hổ' Của Đại Đội Văn Nghệ Trung Ương Thuộc QLVNC (Nhất Tuấn)

      Đong đưa cùng Nhạc Muồi (Nguyễn Ngọc Già)

      Những thần tượng giả (Lê Hữu)

      Nguyễn Ánh 9 nhận xét về các giọng ca (Nguyễn Ánh 9)

      Nhạc Xuân (Trần Doãn Nho)

      Phỏng vấn các Nhạc sĩ (Nguiễn Ngu Í)

      Hình tượng người lính qua dòng nhạc Việt (Lê Hữu)

      Xuân và người lính Việt Nam Cộng Hòa trong nhạc Việt

      (Lê Hoàng Thanh)

      Thuyền Viễn Xứ trong Tâm Thức Hoài Hương

      (Đào Trường Phúc)

      Nhạc tiền chiến (Wikipedia)

      Giai Đoạn Khai Mạc của Tân Nhạc Việt Nam

      (Nguyễn Duy Diễn)

      Tân Nhạc Việt Nam '20 - '50 (Lê Trọng Nguyễn)

       

      Các nhóm nhạc (Wikipedia):

       Myosotis, Tricéa, Tổng Hội Sinh Viên, Đồng Vọng

       

      Nhạc sĩ:

      Anh Bằng,  Anh Việt Thu,  Châu Kỳ,  Cung Tiến,  Dương Thiệu Tước,  Dương Văn Hùng,  Duy Khánh,  Dzoãn Mẫn,  Dzũng Chinh,  Hoài Linh,  Hoàng Dương,  Hoàng Lang,  Hoàng Nguyên,  Hoàng Thi Thơ,  Hoàng Trọng,  Lam Phương,  Lê Dinh,  Lê Hựu Hà,  Lê Thương,  Lê Trạch Lựu,  Lê Trọng Nguyễn,  Lê Uyên Phương,  Lưu Hữu Phước,  Mạnh Phát,  Minh Kỳ,  Ngô Thụy Miên,  Nguyễn Ánh 9,  Nguyễn Hiền,  Nguyễn Văn Khánh,  Nguyễn Văn Đông,  Nguyễn Đức Quang,  Nhật Bằng,  Nhật Ngân,  Phạm Duy,  Phạm Mạnh Cương,  Phạm Đình Chương,  Thẩm Oánh,  Thanh Sơn,  Trầm Tử Thiêng,  Trần Thiện Thanh,  Trịnh Công Sơn,  Trúc Hồ,  Trúc Phương,  Trường Kỳ,  Tuấn Khanh,  Văn Cao,  Văn Giảng,  Vô Thường,  Võ Đức Thu,  Vũ Thành,  Vũ Đức Nghiêm,  Xuân Lôi,  Xuân Tiên,  Y Vân,  Đan Thọ,  Đặng Thế Phong,  Đoàn Chuẩn,  

       

      Trang nhà:

      Phạm Duy, Trường Sa

       

      Nhạc tuyển::

      Dòng nhạc gợi nhớ Taberd75.com

      Sài Gòn ơi! Vĩnh biệt Ngọc Lan

      Mùa thu Paris Thái Thanh

      Lòng Mẹ (Y Vân) Lê Tấn Quốc, Saxo

       

      - Hình Ảnh Ca Nhạc Sĩ Sài Gòn trước 1975

      - Cổ Nhạc Miền Nam: I, II

       

       

  2. © Hoc Xá 2002

    © Hoc Xá 2002 (T.V. Phê - phevtran@gmail.com)