1. Head_
    Lữ Liên
    (..1917-8.7.2012)
    1. Link Tác Phẩm và Tác Giả
    2. Nhạc sĩ Anh Việt (1927-2008) (Nguyễn Ðình Toàn)

      11-12-2019 | ÂM NHẠC

      Nhạc sĩ Anh Việt (1927-2008)

        NGUYỄN ĐÌNH TOÀN
      Share File.php Share File
          

       


          Nhạc sĩ Anh Việt
          (1927 - 14.3.2008)

      Nếu hai thập niên 1940-1950 được coi là phồn thịnh của tân nhạc Việt Nam, thì phần đóng góp của Anh Việt không phải là nhỏ.


      Vào thời ấy, buổi sáng người ta có thể nghe thấy Ngọc Bảo và Tâm Vấn hát “Bến Cũ” của Anh Việt trên đài phát thanh Hà Nội, buổi chiều hay đêm khuya người ta lại có thể nghe tiếng Anh Ngọc/Minh Trang, Mạnh Phát/Minh Diệu, Trọng Nghĩa/Ngọc Hà hát “Lỡ Chuyến Ðò”, “Một Chuyến Ði”, “Chiều Trong Rừng Thẳm” của ông trên sóng của các đài phát thanh Huế, Pháp Á hay Sài Gòn. Ấy là chưa kể có đài còn dùng nhạc của ông để làm nhạc hiệu nữa


      Hầu hết các ca khúc của Anh Việt đều là tình ca.


      Và, tình của chúng ta nói chung, trong thập niên 50, thường nói về những cuộc chia ly, nỗi nhớ nhung xa cách, ước mong một ngày yên bình được trở về chốn cũ, nối lại tình xưa...


      Nhạc của Anh Việt cũng vậy.


      Nhưng với cái ngọt ngào của âm điệu, thơ mộng của lời ca, ông đã biến các ca khúc của mình trở thành những bài hát điển hình của một thời đại.


      Bìa nhạc, bản ký âm (*) và tiếng hát Quỳnh Dao

      Chiều vàng lại đem nhớ tiếc thương

      Ðây người sang với con đò xưa

      Và chiều chiều thôn nữ vấn vương

      Duyên tình xưa êm thấm còn đâu

      Người của bốn phương

      Người đã ra đi có nhớ bao giờ

      Dù duyên thề ước đắm với giấc mơ

      Ðường tơ vấn vương

      Ðem gieo thắm tươi vào đau thương

      Và cố quên tình người bơ vơ

      (Lỡ Chuyến Ðò)

      Anh Việt cho biết về tiểu sử của mình như sau:


      “Sinh trưởng trong vùng đồng bằng sông Cửu Long giữa lúc cao trào kháng Pháp dành độc lập đang bùng lên. Buổi niên thiếu sống trong khung cảnh ruộng lúa phì nhiêu với sóng triều biển cả của những chiều gió lộng với dòng Kiên Giang in bóng trăng vàng và cũng là nơi còn ghi chiến tích oanh liệt của anh hùng Nguyễn Trung Trực chống giặc Pháp, nêu gương tiết liệt với ngàn thu”.


      Chính ở đây Anh Việt đã viết các ca khúc “Bến Kiên Giang”, “Chiều Trong Rừng Thẳm”, “Một Chuyến Ði”, “Lỡ Chuyến Ðò”...


      Có điều hơi lạ Anh Việt là người Nam, tình yêu của ông đối với sông nước, ruộng đồng nơi mình sinh trưởng thật đằm thắm, nhưng nhạc của ông không có vẻ gì là sản phẩm của một người gốc gác miền Nam cả.


      Nhà văn Nguyễn Trọng Trạc bày tỏ cảm tưởng khi nghe lại các ca khúc của Anh Việt như sau:


      “Những bài hát cũ gợi lại cả trời xưa cũ, thời xưa cũ, những rung động xa xưa, cũng nhắc đến cả một chiều dài phức tạp của lịch sử đất nước Việt Nam cận đại. Anh đã khởi đi trong những ngày quật cường của quần chúng, đã sống cuộc sống giang hồ của một nghệ sĩ, đã góp tiếng lòng với quê hương, và cũng đã có tâm trạng của một kẻ bị lưu đầy”.


      Còn nhà văn Thanh Nam đã mượn thơ Quang Dũng để viết về Anh Việt:


      Chưa chắc cây cao hồ dễ im

      Sông sâu hồ dễ đã êm đềm

      Cây cao chừng đợi giờ giông tố

      Sông đợi mùa dâng sóng nước lên


      Có vẻ như Anh Việt muốn viết anh hùng ca, nhưng chất lãng mạn đã lấn át mọi cái khác, nên cuối cùng ông chỉ còn lại những bài tình ca.

      Ngoài ngàn dặm đoàn người ra đi

      Trong sương lạnh lòng trai bền chí

      Ra biên quan xa xăm ngàn phương

      Và còn vọng tiếng hát trong sương

      Người theo ngàn gió

      Biệt ly buồn nhớ

      Chờ đợi bao năm

      Sống với âm thầm

      Chốn ấy xa xăm người đi

      Chiếc bóng bên song chờ chi

      Tha phương ngoài ngàn quan san

      Từ bao lần lá thu tàn...

      (Một Chuyến Ði)

      Bài hát hùng tráng nhất của Anh Việt là bài “Chiều Trong Rừng Thẳm”. Bài hát này có thể coi như tiếng vang của tâm hồn ông đối với các nhân vật lịch sử và quê hương riêng, ông ấp ủ trong hồn. Chính nỗi bi tráng của bài hát trở thành hùng tráng:

      Trong rừng xa vắng âm u nhuộm ánh dương mờ

      Tiếng gió rít lên ngàn cây xác xơ

      Chuông chùa vang nhắc ngân lên như những oan hồn

      Rừng còn mang hận mãi trong hoàng hôn

      Mây nặng u hoài

      Thây ngập bên rừng

      Tiếng gió hòa bi ai

      Ðây là nấm mồ

      Bao nhiêu quân Nam hy sinh vì quốc dân

      (Chiều Trong Rừng Thẳm)

      Bài tình ca ngọt ngào và trọn nghĩa nhất của Anh Việt có lẽ là bài “Thơ Ngây”. Ðây cũng là bài hát được nhiều ca sĩ chọn để trình bày nhiều hơn cả trong số các nhạc phẩm của ông.


      Bìa nhạc, bản ký âm (*) và tiếng hát Quỳnh Dao

      Từ âm điệu đến lời ca có một vẻ gì đó nũng nịu, làm dáng, nhưng vẫn giữ được vẻ nghiêm trang, trong sáng, không quá trớn để trở thành bỡn cợt hay giả dối:

      Khi ấy em còn thơ ngây

      Ðôi mắt chưa vương lệ sầu

      Cười đùa trong muôn ánh trăng

      Ðắm xinh đôi môi hồng thắm

      Em ngắm mây hồng hay dòng nước trong

      Thấy lòng ngẩn ngơ như tìm một bóng ai

      ..............

      Rồi một hôm

      Có chàng trai trẻ đến nơi này

      Ðời em có một lần

      Là lần tim em thấy yêu chàng...

      (Thơ Ngây)

      Anh Việt có vẻ là một người sống kín đáo. Ông ít xuất hiện ở nhưng nơi công cộng, dù cho đó có là nơi người ta mang nhạc của ông ra trình diễn. Hoặc giả ông cũng có tới dự nhưng tự lẫn vào đám đông, như những khán giả vô danh khác.


      Ông từng giữ những chức vụ quan trọng trong chế độ cũ của chúng ta ở Sài Gòn xưa, nhưng cũng ít người biết ông.


      Từ sau biến cố 75, sống ở hải ngoại, người ta cũng không thấy ông tuyên bố điều này điều khác, ở chỗ nọ chỗ kia.


      Chắc ông chọn sự im lặng.


      Những người yêu nhạc ông hoàn toàn kính trọng sư im lặng của ông, và xin gửi tới ông một bông hồng tạ ơn về nhưng gì ông đã cống hiến cho âm nhạc Việt Nam.


      Bìa nhạc, bản ký âm (*) và tiếng hát Lê Uyên

      Bến Cũ

       

      Bến ấy ngày xưa người đi vấn vương biệt ly

      Gió cuốn mây trôi về đây

      Thấy bóng người về hay chăng?

      Xa nhau bến xưa ngày ấy

      Anh đi thế thôi từ đây

      Sầu chết bên lòng

      Hồn nặng nhớ mong

      Biết đi sầu em mong

      Nhưng ngàn dân đang ngóng

      Dưới trời gió mưa

      Làn gió chiều đưa

      Xa nhau bến xưa ngày ấy

      Anh như bóng mây hồng trôi

      Về chốn xa vời

      Lòng nặng nhớ mong

      Cố quên sầu thương đi

      Anh nguyền đi theo gió

      Chớ buồn khóc chi

      Càng khổ người đi

      Bến ấy chiều sương chờ mong

      Vấn vương lòng ta

      Gió cuốn mây trôi về đâu

      Cố nén sầu lòng bao năm

      Nguyễn Ðình Toàn

      art2all.net

      (*) Bìa các bản nhạc và bản ký âm trích từ cothommagazine.com



      Cùng Tác Giả

      Cùng Tác Giả:

       

      - Phạm Trọng, tác giả "Trường Làng Tôi" và "Mùa Thu không trở lại" Nguyễn Đình Toàn Nhận định

      - Nhạc sĩ Anh Việt (1927-2008) Nguyễn Đình Toàn Nhận định

      - Nhạc Sĩ Hoài An Nguyễn Đình Toàn Nhận định

      - Hoàng Dương Nguyễn Đình Toàn Nhận định

      - Tuấn Khanh Nguyễn Đình Toàn Tạp luận

      - Nhạc sĩ Trần Thiện Thanh Nguyễn Đình Toàn Tạp bút

      - Nhạc sĩ Văn Cao (1923 - 1995) Nguyễn Đình Toàn Tạp bút

      - Phạm Đình Chương Nguyễn Đình Toàn Tạp bút

    3. Bài viết về nhạc sĩ Anh Việt

       

      Bài viết về Anh Việt

       

      Nhạc sĩ Anh Việt (1927-2008) (Nguyễn Đình Toàn)

      Tưởng nhớ nhạc sĩ Anh Việt

       (Phan Anh Dũng)

      Nhạc sĩ Anh Việt (1927-2008) (art2all.net)

      Tiểu sử (wiki)

       

      Tác phẩm

       

      Bến Cũ (tiếng hát Lê Uyên)
      Lỡ Chuyến Đò (tiếng hát Quỳnh Dao)
      Thơ Ngây (tiếng hát Quỳnh Dao)

       

      Âm Nhạc

       

       

      Âm Nhạc

       

      Thơ Nhạc Giao Duyên 
      Thơ Phổ Nhạc 
      Tình Ca Mùa Xuân 
      Tình Ca Mùa Thu 
       

      Phạm Trọng, tác giả "Trường Làng Tôi" và "Mùa Thu không trở lại" (Nguyễn Đình Toàn)

      Thái Thanh, tiếng ru muôn đời (Lê Hữu)

      Cuộc phỏng vấn cuối cùng với báo chí Việt Nam của Nhạc sĩ Vũ Trường Kỳ (Trần Ngọc Thiện)

      Quanh Phần Giới Thiệu Nhạc Sĩ Tùng Giang Trong Chương Trình Video Paris By Night (Trường Kỳ)

      Nói chuyện với Nhạc Sĩ Tùng Giang (Thủy Tiên)

       

      Các nhóm nhạc (Wikipedia):

       Myosotis, Tricéa, Tổng Hội Sinh Viên, Đồng Vọng

       

      Nhạc sĩ:

      Anh Bằng,  Anh Việt,  Anh Việt Thu,  Châu Kỳ,  Chung Quân,  Cung Tiến,  Dương Thiệu Tước,  Duy Khánh,  Dzoãn Mẫn,  Dzũng Chinh,  Hoài An,  Hoài Linh,  Hoàng Dương,  Hoàng Lang,  Hoàng Nguyên,  

       

      Trang nhà:

      Phạm Duy, Trường Sa

       

      Nhạc tuyển::

      Dòng nhạc gợi nhớ Taberd75.com

      Sài Gòn ơi! Vĩnh biệt Ngọc Lan

      Mùa thu Paris Thái Thanh

      Lòng Mẹ (Y Vân) Lê Tấn Quốc, Saxo

       

      - Hình Ảnh Ca Nhạc Sĩ Sài Gòn trước 1975

      - Ảnh Nghệ Sĩ Sài Gòn Xưa

      - Cổ Nhạc Miền Nam: I, II

       

       

  2. © Hoc Xá 2002

    © Hoc Xá 2002 (T.V. Phê - phevtran@gmail.com)