31-7-2026 | VĂN HỌC

TRANG THƠ NGUYỄN ĐÌNH TUY

• Thăm Anh trong Tù                 • Xuân Trong Tù               • Lòng Mẹ Bao La

• Bão Tố          • Đoạn Trường Ca         • Giấc mơ sum vầy         • Pleiku. Nỗi Nhớ!

   :: 1. Thăm Anh trong Tù

                Nguồn: "Buồn Vui Đời Lính" trang 210

Hôm nay trời trở gió

Lạnh ngắt cả tâm tư

Dáng chiều về ủ rũ

Trên những mái nhà tù

Giữa một mùa lá đổ

Em đến trại Nam hà

Thăm anh tù đói khổ

Lê thê kiếp sống thừa

Em nhìn anh lệ ứa

Anh nhìn em sững sờ

Ôi còn đâu phong độ

Của những ngày xa xưa

Anh thân gầy xác lá

Em vóc liễu cành khô

Tháng năm dài chờ đợi

Nói bao nhiêu cho vừa

Chưa tròn câu tâm sự

Mười phút đã trôi qua

Rời tay nhau đôi ngả

Tê buốt cả hoàng hôn

Bầu trời như tan vỡ

Lịm chết hai linh hồn

Bóng chiều nghiêng nghiêng đổ

Anh trở lại trại tù

Còn nghe lòng nức nở

Nghe thương tiếc bâng quơ

Em đứng trên đầu dốc

Như pho tượng vọng phu

Nhìn bóng anh dần khuất

Sau cửa sắt khép hờ.

     Trích "Buồn Vui Đời Lính" trang 214

   :: 2. Xuân Trong Tù

Riêng tặng nhà thơ Dương Tử

Xuân phơi phới trăm hoa đua nở

Xuân khát khao hơi thở tự do

Xuân này đã hết âu lo

Mọi người họp mặt dành cho một ngày

Một ngày ấy muôn người vùng dậy

Đập xích xiềng, bẻ gãy cùm gông

Xuân ngày mới thật là xuân

Nam Hà có một thi nhân hào hùng

Ý thơ anh sáng trong như ngọc

Lời thơ anh gấm vóc nào so

Năm năm trên bước đường tù

Nói lên trọn vẹn tâm tư chúng mình

Bao tội ác tầy đình của Cộng

Bao nhọc nhằn cay đắng của ta

Từ đây thân hữu Nam Hà

Tên anh Dương Tử thật là khó quên

Xuân này ta vững niềm tin tất thắng

Sau cơn mưa ánh nắng rợp trời

Rồi đây trên bước đường dài

Cùng nhau ta lại dựng xây nước nhà.

     Trích "Buồn Vui Đời Lính" trang 218

   :: 4. Bão Tố

Riêng tặng cho gia đình, các con

Hôm nay ngoài trời đầy giông tố

Lớp mây mù ôm ấp núi đồi xa

Cả một trời gió táp với mưa sa

Cơn lốc mạnh làm tung bay sỏi đá

Lại một ngày gió mưa và bão tố

Bão ngoài trời mà nghiêng ngửa hồn ta

Cả một thời niên thiếu đã trôi qua

Nuối tiếc quá thời gian qua vừa mất

Đã lăm năm mái gia đình xa cách

Thương đàn con còn nhỏ dại bơ vơ

Giữa chợ đời ngơ ngác mắt Nai tơ

Cùng năm tháng nắng mưa thân dầu giãi

Ai đem đến cho ta những ngày đầy ải

Những đớn đau chua xót với u hoài

Những cực hình giữa thế kỷ hai mươi

Cả thế giới loài người chưa từng thấy

Ta muốn thét lên theo từng cơn bão dậy

Cuốn phăng đi những xiềng xích với cùm gông

Rồi ra tay tháo cũi xổ lồng

Giữa trời rộng thênh thang ta vùng vẫy.

Trại tù Nam Hà,

kỷ niệm một ngày Bão tố, năm 1980

     Trích "Buồn Vui Đời Lính" trang 223

   :: 5. Đoạn Trường Ca

Hôm nay giữa một chiều Thu

Em đưa con đến trại tù thăm anh

Nắng vàng ngả bóng xuyên ngang

Gió mây bốn hướng bay về nơi đâu

Ai ngờ đời những bể dâu

Để em đi sớm về trưa tảo tần

Nuôi con hôm sớm một thân

Nuôi chồng chẳng quản đường gần dặm xa

Năm năm con mới gặp cha

Mừng mừng tủi tủi chan hòa lệ rơi

Con ơi Cha cũng tơi bời

Cố ngăn giòng lệ để cười cho qua

Lòng nào lòng chẳng xót xa

Lòng nào lòng chẳng thiết tha muôn phần

Năm năm mới có một lần

Gặp con mà cứ tưởng rằng con ai

Khổ nào bằng cái khổ này

Con ơi nhớ lấy mai ngày khắc ghi

Ai làm cho cảnh biệt ly

Ai làm cho cảnh phân ly gia đình

Con ơi mái tóc còn xinh

Thương con lâm cảnh thiếu tình cha con

Tuổi xanh lòng vẫn sắt son

Không ai ngăn nổi lòng con chan hòa

Con ơi nếu có thương cha

Hãy nên nghe lấy lời ta dặn dò

Học hành con gắng chăm lo

Chuyên cần đèn sách ấm no cuộc đời

Ngày nay đừng có ham chơi

Uổng công theo đuổi tuổi đời còn thơ

Ngày mai cánh cửa tù phải mở

Cha trở về sống ở bên con

“Còn trời còn nước còn non”

Còn quân cộng sản ta còn hờn căm.

     Trích "Buồn Vui Đời Lính" trang 244

   :: 6. Giấc mơ sum vầy

                Nguồn: "Buồn Vui Đời Lính" trang 16

Làng tôi ở huyện Thủy Nguyên

Hoàng Pha tên gọi đã quen bao đời

Êm đềm phong cảnh tuyệt vời

Mênh mông nắng đẹp mắt người tôi thương

Bâng khuâng từ những con đường

Từ giòng sông nhỏ, từ vườn cau thanh

Âm thầm đây lũy tre xanh

Đây ngôi đình cổ với thanh kiếm vàng ^(*)

Đẹp thay suối tóc cô Nàng

Xinh thay dáng liễu dịu dàng thướt tha

Trăm năm mái tóc mẹ già

Ngậm ngùi giọt lệ xót xa mỏi mòn

Ngóng trông hai sáu năm dồn

Bao giờ gặp lại đứa con thủa nào

Hỡi ơi! Ruột nát gan bào

Trăm cay ngàn đắng xiết bao đoạn trường

Vật vờ kiếp sống đau thương

Gông cùm kìm kẹp trăm đường ngẩn ngơ

Bạo tàn thay lũ vong nô

Giận căm tím ruột, oán mờ không gian

Kể từ Nam Bắc ly tan

Cắn răng bỏ lại nước non quê nhà

Miền Nam bát ngát hương hoa

Mênh mông nắng ấm chan hòa gió vui

Tự do đẹp nét môi cười

Ấm no muôn cánh tay ngừoi góp công

Một phen đất nổi sóng cồn

Giặc thù tàn bạo, thảm thương giống nòi

Giang sơn tan nát ly bôi

Gông cùm đầy ải ngập trời hờn căm

Ngục tù thoát chốc sáu năm

Trăm ngàn cay đắng, muôn vàn đớn đau

Gian lao nhuộm trắng mái đầu

Lửa hờn nung nấu mai sau quyết đòi

Trả dân ta những yên vui

Trả cho ta những môi cười khi xưa

Trả khung trời ấm tự do

Quyết dành lại những ấm no cho đời

Tưng bừng hoa nở muôn nơi

Phấn hương mở lối người người hoan ca

Thênh thang trời rộng quê nhà

Tôi về thăm lại làng xưa phân lìa

Khấu đầu trăm lạy Mẹ già

Thăm em gái nhỏ, thăm người tôi xưa

Mừng vui biết mấy cho vừa

Bao năm cách biệt chốn xưa sum vầy

Nồng nàn khóe mắt vòng tay

Trẻ thơ tiếng hát cho đầy ngày vui.

(*) Câu chuyện về thanh kiếm vàng.

Ông Bố tôi kể lại rằng: Vào hồi xửa hồi xưa, làng quê mình nghèo nàn lắm, người dân quanh năm ngày tháng sống bên mảnh vườn, thửa ruộng, có một gia đình nọ, hai vợ chồng và mấy người con sống bằng cách phải đi làm thuê, làm nướn, Ông chồng có cái nghề đóng cối xay (xay lúa) cho dân làng và mấy làng lân cận. Rồi một hôm hai bố con (đứa con trai lớn) đi qua làng bên đóng cối xay cho một gia đình nọ, đóng xong thì gia đình nhà chủ đãi hai bố con bữa cơm rượu vào buổi chiều, rồi hai bố con quẩy gánh ra về phải đi qua một cánh đồng ruộng khô, chẳng may Ông bố bị trúng gió bị ngã vật ra bất tỉnh, người con không biết gì hơn, vội chạy về nhà báo cho Mẹ biết, rồi hô hoán người nhà đốt đèn đến tìm kiếm, đến nơi thì không tìm ra dấu vết gì nữa cả, chỉ còn đôi gánh đồ nghề, thân xác Ông đã bị mối xông, đất phủ kín thân người Ông, từ khi Ông nằm xuống.

Thời gian trôi qua, người con trai đã khôn lớn, đất nước lâm nguy vì quân giặc phía Bắc tràn vào, nên nhà vua kêu gọi tất cả Thanh niên tuổi trẻ phải nhập ngũ tòng quân chống giặc ngoại xâm. Thế là người con trai ấy phải đi lính, Ngài được bổ sung vào làm “hỏa đầu quân” cho một đơn vị nọ.

Cũng trong thời gian ấy, nhà Vua chẳng may bị băng hà (chết), nên mỗi khi triều thần văn võ bá quan họp bàn về việc nước thì phải bế Vua con (ấu chúa) ra ngồi trên ngai vàng. Nhưng khốn một nỗi là bất cứ ai kể cả Hoàng hậu bế Ấu chúa đều khóc thét lên. Cuối cùng triều đình phải cho đi kêu gọi toàn Dân, Quân ai là người có tài bế ẵm Ấu chúa không khóc thì sẽ có tưởng thưởng, kêu gọi mọi chốn mọi nơi không ai dám nhận, rồi đến một đơn vị quân đội nọ thì tự nhiên Ông Hỏa đầu quân này, xung phong liền và từ đó Ông được về phục vụ ở triều đình, rồi mỗi lần họp Văn võ bá quan Ông ẵm (bế) Ấu chúa (Vua con) ngồi trên Ngai Vàng để cho bên dưới văn võ bá quan hội họp mà đặc biệt Vua con không còn tiếng khóc.

Đến khi nhà vua khôn lớn, phong cho Ông chức tước lớn trong triều đình. Mãi sau này Ngài già yếu rồi tạ thế, Nhà Vua ban tặng cho Ngài một thanh kiếm Vàng và đúc thành tượng để thờ, lưu truyền cho hậu thế. Vì lẽ ấy, mà trong ngôi đình Làng có thờ Bốn vị Thần Hoàng, trong đó có một Vị tượng thờ với một Thanh kiếm vàng.

     Trích "Buồn Vui Đời Lính" trang 252

   :: 7. Pleiku. Nỗi Nhớ!

                                 Nguồn: "Buồn Vui Đời Lính" trang 80

Nhắc về Pleiku, đã gợi trong tôi thật nhiều kỷ niệm mà cuộc đời tôi đã có nhiều năm gắn liền ở đó nên vội viết lên mấy giòng thơ dưới đây, bài thơ này đã được trình bày trong buổi họp mặt người lính Tiểu khu Pleiku ngày 9/3/2011 và ngày tiền Hội ngộ Phố Núi 10/3/2011 tại nhà hàng Dimond Seafood Restaurance, 5058 Lampson Ave, Thành Phố Westminter Nam Cali.

Ôi! Pleiku miền Cao Nguyên thân mến

Con đường nào còn in dấu chân tôi

Tôi ước nguyện một ngày kia sẽ đến

Tôi về thăm, thăm lại phố phường xưa

Thăm bạn bè những người thân quen cũ

Thăm con đường đất đỏ bết giầy đinh

Thăm chợ Thần Phong, dốc cầu Hội Phú

Thăm chùa Tỉnh hội, qua Quách thị Trang ^(*)

Thăm trường Pleime, ngã ba Quân cảnh ^(*)

Những buổi chiều tan học đón con thơ

Thăm lại Biển Hồ nước trong xanh biếc

Có con đường mòn uốn khúc quanh co

Chiêm ngưỡng Tượng đài trên đồi cao ngất

Giữa lối ra vào thắng cảnh nơi đây

Ghé thăm Hội quán Phượng Hoàng năm cũ

Nơi bao hẹn hò sau những buổi Quân Hành

Tôi sẽ đi thăm, thăm nhiều hơn nữa

Những địa danh đã in đậm hồn tôi

Cám ơn Pleiku, xin cám ơn tất cả

Bao ân tình quen thuộc ở gần xa

Còn nhớ tên tôi, Người lính già năm cũ

Và xin cám ơn bao ân tình cho buổi Hội ngộ chiều nay.

(*) Ghé thăm chùa Tỉnh Hội, từ đường Hoàng Diệu vào đường Sư Vạn Hạnh, phải qua Công viên Quách thị Trang.

(*) Đến trường Pleime từ đường Quang Trung hay đường Lê Lợi thì gặp Đồn Quân Cảnh ở ngã 3 này, Bà con ở đây thường gọi là như thế.

Minnesota, ngày 24 tháng 2 năm 2011

Nguyễn Đình Tuy

     Trích "Buồn Vui Đời Lính" trang 364

Cùng Tác Giả:

- Lòng Mẹ Bao La Nguyễn Đình Tuy Thơ

- Trang thơ Nguyễn Đình Tuy Thơ