26-4-2026 | THƠ

Rồi Một Buổi Nào Thì Tôi Cũng Sẽ Bay Đi

  BÙI VĨNH PHÚC

Tôi đi vào một cánh rừng trăng

Trăng giải đầy trên cây trên lá và mướt thơm như những giọt nước mưa ôm phủ lấy những sợi lông măng hồng mịn

Lá cây long lanh ánh trăng xanh. Một mùi thơm bí ẩn của trần gian

Dòng sông cạnh khu rừng róc rách chảy qua những ghềnh đá

Dòng sông xanh và khu rừng xanh

Con trăng xanh vẫn còn nằm mãi trên đỉnh non cao

Bọt ngầu lên ở một vài chỗ. Cả bọt và những ghềnh đá cũng mượt mà ánh trăng

Và tiếng sao trôi nhỏ to róc rách theo dòng nước kia chảy mãi vào rừng sâu

Cánh rừng yên ắng như một tấm chăn, như một tấm dạ xanh mềm mai

Nó phủ kín lên những hoài vọng tuổi thơ, những giấc mơ tuổi nhỏ

Dưới tấm chăn trùm kín lên bốn thành ghế

Trong căn gác kia, ngày xưa,

thằng bé nào ẩn mình nghe tiếng mưa rơi thổi dài trong khu xóm vắng

Tiếng mưa rơi như đến từ một xứ sở nào xa thẳm

Trong mưa cũng có ánh sáng của những vì sao

Những vì sao trốn mẹ theo mưa đi chơi mấy triệu năm ánh sáng

Thằng bé chui dưới tấm dạ xanh mềm căng tai nghe ngóng những tiếng mưa sao

Chung quanh nó là tối đen

Và những vì sao cười đùa khúc khích trong khu xóm nhỏ

Những vì sao bay qua những khu nhà gỗ, những ngôi nhà đá, những mái nhà tranh

Chân không, chúng chạy nhảy trên những nóc nhà, những mái ngói, những tàu chuối và những tàn cây

Trên những hàng hiên, lũ sao chơi đánh đáo và ô ăn quan

Trên những chạc cây, chúng ẩn núp và bắn nhau bằng ná cao-su bật gió

Ôi những vì sao trốn nhà đi chơi cả mấy triệu năm ánh sáng

Thằng bé trong tối mịt dưới tấm dạ mềm vẫn để ý lắng nghe...

Bây giờ, trong cánh rừng trăng này,

những vì sao vẫn khúc khích đuổi nhau chạy vào rừng sâu

Những vì sao long lanh trên đầu bọt ngầu xanh sáng

Rồi bỗng thấy một cô gái đi về phía tôi

Chẳng biết cô từ đâu hiện ra

Tóc cô dài ngang vai và chân cô đi đôi hài tím

Tại sao một cô gái hài tím trong rừng trăng xanh?

Đến bên tôi, cô hỏi anh đang tìm gì

Tôi bảo, có lẽ là cuộc đời, có lẽ thế

Cô gái cười một nụ trăng hồng

Rồi vục tay xuống dòng sông đầy ánh sáng, cô múc lên một dòng suối nhỏ và đưa tôi

Mắt cô mềm xanh như lá

Trong tay tôi, dòng suối vẫn trôi róc rách và lấp lánh ánh những vì sao

Tôi đưa nó lên ngang tầm mắt và nhìn

Một vũ trụ nhỏ đang hát ca trước mắt

Dòng suối và những vì sao thuở nhỏ

Những vì sao đã chạy nghịch những đêm mưa trong khu xóm vắng của mấy chục năm về trước

Chúng đã chạy kịp về nhà và không bị mẹ đánh đòn

Bây giờ chúng lại đi chơi

Tại sao những vì sao di chuyển quá nhanh? Tại sao mấy triệu năm ánh sáng?

Tôi bỏ dòng suối nhỏ và những vì sao của mấy triệu năm lấp lánh kia vào túi áo

Tôi nghe chúng xô đẩy reo vui bên trái tim mình...

Bỗng chỗ tôi đứng như nghiêng đi cùng với tiếng gió dông thổi đến

Tôi ngã vào khoảng không và chỉ nhìn thấy một màu trăng đỏ quạch

Đâu rồi ánh trăng xanh?

Tội rớt ra bên ngoài thời gian

Rơi vun vút vào tương lai hay vào quá khứ làm sao tôi biết

Bên cạnh trái tim tôi, dòng suối kia và những vì sao vẫn thở

Tiếng thở của rừng

Và tôi rớt vào một ngôi nhà nhỏ

Trên lầu, có một ô cửa sổ mở ra những hàng cây

Trên thành cửa sổ có những chậu hoa nhỏ màu vàng pha tím

Tít ở góc phòng bên kia cũng có một khung cửa sổ

Nó trổ ra những mái nhà

Những mái nhà ngói đỏ mềm mềm như sóng

Những mái nhà dẫn lên bầu trời buổi chiều đang chụp xuống lơ thơ những vì sao

Một cô gái đang ngồi chơi trên mái nhà

Tóc cô chấm lưng và có vài chiếc lá khô vướng vít

Đôi chân thon dài, co lại. Hai bàn chân cô để trần

Tôi trèo ra ngoài cửa sổ

Chiều vẫn tiếp tục thả xuống những chùm bóng tối mùi ngọc lan

Cô gái trông quen quen làm tôi ngờ ngợ

Nhưng cô làm như đã biết tôi tự thuở nào

Thỉnh thoảng em thích ngồi chơi như thế này trên mái nhà mỗi khi chiều xuống

Ở đây có nhiều chim

Ở đây có nhiều chim như ở quảng trường San Marco bên Venice, Italia

Có cả những con mèo. Nhưng mèo chẳng đuổi bắt chim

Chúng chỉ ngồi chơi hoặc đi dạo bên nhau

Có khi em còn thấy cả một, hai con chó nhỏ

Đi lang thang trên những nóc nhà

Chúng nó, những con chim con mèo con chó ấy

Hình như cũng biết nhìn sao

Tôi ngồi xuống bên cô gái

Những mái nhà uốn lượn rộn ràng như sóng trôi mãi vào vô biên

Chiều đã mất hút và đêm ập xuống

Đôi mắt cô gái vương màu tím than của những ánh sao xa

Để em lấy cho anh một ngôi sao

Cô gái nói rồi với tay về phía những vì sao

Nhấp nháy, nhấp nháy

Xanh, tím, và hình như có cả ánh vàng

Trong bóng trăng xanh,

dáng em với tay lên cao trông như một cánh chim

Một nốt nhạc

phía những octaves réo rắt

Tôi nói nhỏ như thế trong lòng mình

Nhưng cô gái chưa kịp lấy được gì cho tôi

thì cô đã bị hút lên cao về phía những vì sao vẫn còn bồi hồi nhấp nhánh

Tôi chẳng thể làm gì

Sự việc xảy ra quá nhanh, sức hút của những vì sao quá lớn

Những vì sao đã quá yêu cô

Và cô đã bay lên cao khỏi những mái nhà

Như một nốt nhạc và một cánh chim

Ở bên kia thời gian. Anh ơi, ở bên kia thời gian

Tiếng cô gái yếu ớt vọng lại

Tôi nhìn mãi cho đến khi cô gái mất hút vào máy

Tại sao những vì sao? Tôi tự hỏi tại sao những vì sao

Trở lại cửa sổ và trèo vào nhà

Một đôi hài tím còn để ở góc phòng...

*

Rồi tôi thấy tôi lang thang ở vùng biển Địa Trung Hải

Saint-Paul-de-Vence, gần Nice, Côte d'Azur

Những con đường nhỏ lát gạch cũ kỹ ngoằn ngoèo dẫn mãi lên cao.

Village d’Èze giữa trời Nice và Monaco.

Những kiến trúc để lại từ thời Trung Cổ

Những bức tranh của Picasso, Klee, Dufy, Utrillo, Derain

treo đầy những bức tường ở Colombe d'Or

trả giá cho những bữa ăn thời các họa sĩ còn đang lang thang đói rét

Và mộ Marc Chagall nằm trên đồi cao gió thổi

Giữa những um tùm cây cối và những tiếng đùa vọng của chim

Ánh sáng ở đây như được lọc qua những tấm kính màu

Ở Chapelle du Rosaire do Matisse làm ra

Ánh sáng thơm và mát

Chagall đã ra đi từ 1985

Tôi gõ tay vào ngôi mộ xi-măng giản dị

nguệch ngoạc hình thiên thần hai cánh tung bay, tay cầm một chân nến Hanukkah

(Ngôi mộ giản dị hơn bất cứ một ngôi mộ nào ở cái nghĩa địa gió này)

Ông cụ mở cửa hỏi tôi cần gì

Tôi bảo tại sao con người lại bay đi như chim

Tại sao con người là một nốt nhạc

Ông cụ bảo rồi anh cũng sẽ bay đi

Anh cũng là một nốt nhạc

Con người ai cũng có khả năng bay

Còn khi rung động thì họ là một nốt nhạc

Con người sẽ bay lên và họ sẽ trở thành những nốt nhạc

Nhất là khi họ yêu thương và muốn với lên những vì sao

Tôi cấm ơn ông cụ và đi lang thang về những con đường,

những thành phố khác

Ở Czechoslovakia,

mùa Xuân vẫn còn đang nở tại Praha

Kafka và những giấc mơ

Và những con đường ngoằn ngoèo nguệch ngoạc vẫn chạy mãi vào những trang lịch sử

Cầu Charles trên dòng Vltava

và nhà thờ Saint George ở Xóm Cũ

Tại Budapest, lịch sử Hung Gia Lợi vẫn trôi

trên dòng Danube

Con người vẫn sống vẫn thở vẫn yêu thương trên hai bờ Buda và Pest

Ở Yugoslavia,

tôi nằm nghe gió thổi miên man trên cái kapia

Cầu trên sông Drina

Ivo Andric

Những cuộc đời lại quày quả trở về

xôn xao trong tim trong mộng

Và chiếc cầu đá cổ ở Mostar

trên dòng Neretva

Bao thế kỷ rồi vẫn nhìn đời sống lướt trôi lướt trôi về vô tận

Tôi đứng trên cầu nhìn những xóm nhà heo hút

dần dần khuất bóng vào sương núi lam chiều

Ở Sarajevo, ở Dubrovnik, và ở biển Adriatic cô liêu

Những con người vẫn bay đi bay về trên dòng thời gian quạnh quẽ

Đó là một dòng chảy xanh lơ

Bây giờ máu đang chảy ra ở những nơi chốn đó

Những mộng mơ tôi nơi ấy chắc cũng hoảng hốt đập cánh tung bay

Tôi lại nhớ đến quê nhà

Những con đường và những bóng cây

Những làn khói xanh lơ và những dòng sông thuở nhỏ...

Tôi vẫn đi trên những con đường của cuộc đời

Gió mưa nắng quái và những sáng bạch chiều rơi

Những ánh sáng và những hương hoa tôi thầm ôm ấp

Có khi là những con chim dịu dàng mềm mại

chúng thổi tiếng vi vu của cuộc đời vào lòng tôi sâu thẳm

Có khi, ừ có khi, chúng biến thành những vệt gai đâm

Hay có khi chúng thành những mảnh kính sắc

Đâm cắt vào lòng rạch nát vào tim

Tại sao những mảnh kính tại sao những mẩu gai?

Tại sao tiếng cười tại sao dòng lệ?

Thế nhưng tôi vẫn yêu mãi cuộc đời

Tôi vẫn chẳng thôi yêu thương những con chim, những dấu gai, và những mảnh kính sắc kia

Chúng dạy cho tôi biết thế nào là cuộc sống

Thế nào là dòng máu thế nào là trái tim

Thế nào là khổ đau thế nào là hạnh phúc

Và bảo rằng tôi vẫn ở giữa muôn thuở con người

Và thế nào là một niềm tin.

*

Cậu bé nhỏ vẫn còn nghe mãi những tiếng mưa rơi

Những tiếng mưa rơi mịt mù trong khu xóm vắng

Tiếng mưa chạy đuổi nhau với những vì sao

rớt về từ triệu năm ánh sáng

Tôi vẫn đứng trong khu rừng kia

Người con gái mắt mềm như lá, cười một nụ trăng hồng, múc tay

xuống dòng sông ấy

(Dòng sông lổ đổ tiếng cười của những vì sao)

Cầm lên đưa tôi một con suối nhỏ

Con suối giờ vẫn còn xao động trong tim

và những vì sao trong đó vẫn còn thức giấc

Tôi vẫn ngồi trên một mái nhà

Những con chim con mèo con chó vẫn còn lang thang dạo chơi trên ấy

Và người con gái kia

với đôi mắt vương màu tím than của một ngôi sao chấp chới

Đêm vút lên thành một nốt nhạc

Rồi lặng yên bao phủ cuộc đời...

Tôi vẫn đi trên những con đường

Ánh sáng và bóng tối

những sớm nắng và những chiều sương

Có khi tôi hát ca có khi tôi ngồi quạnh quẽ

Một nửa ánh trăng che mái hiên đời

Những mảnh sắc, những gai đâm, những con chim, những đóa hoa,

những cây

lá...

Xếp lại dần thành vóc hình tôi

*

Rồi một buổi nào thì tôi cũng sẽ bay đi

Một ông cụ già đã bảo cho tôi biết trước

Tôi sẽ bước ra ngoài thời gian

Như trèo ra ngoài cửa sổ trổ ra song sóng những mái nhà

Trổ ra một bầu trời xanh xa sâu thẳm

Có những ngôi sao thơm mùi ngọc lan

Và tôi sẽ bước đi

ở một chiều biên giới khác.

Bùi Vĩnh Phúc

Saint-Paul-de-Vence, VII. 1993

California, VIII. 1993

Bùi Vĩnh Phúc

Ngôn Ngữ số 43 | 1 Tháng 5 Năm 2026

Tạp Chí Văn Học Nghệ Thuật

Cùng Tác Giả:

- Rồi Một Buổi Nào Thì Tôi Cũng Sẽ Bay Đi Bùi Vĩnh Phúc Thơ

- Về Tính Vũ Đoán trong Viết, Đọc, và Thẩm Thức Văn Chương Bùi Vĩnh Phúc Khảo luận

- Về vấn đề ngôn ngữ và sự sáng tạo của nhà văn, nhà thơ II Bùi Vĩnh Phúc Khảo luận

- Về vấn đề ngôn ngữ và sự sáng tạo của nhà văn, nhà thơ I Bùi Vĩnh Phúc Khảo luận

- Mấy Suy Nghĩ Thơ Bùi Vĩnh Phúc Khảo luận

- Bùi Giáng, bước chân đi tìm hồn nguyên tiêu và một màu hoa trên ngàn Bùi Vĩnh Phúc Nhận định

- Bùi Giáng (1926 - 1998) Bùi Vĩnh Phúc Nhận định

- Nhớ Nguyễn Mộng Giác. Và tưởng nhớ một thời văn Bùi Vĩnh Phúc Nhận định

- Trịnh Y Thư - Và khi về ngồi dưới những gốc nho biển Bùi Vĩnh Phúc Tựa

- Thế giới và những giấc mộng trong truyện của Vũ Quỳnh Hương Bùi Vĩnh Phúc Nhận định