Head

 

 

Trang Tho Dich cua Khai Hung

TRANG THƠ DỊCH CỦA KHÁI HƯNG


Tình Tuyệt Vọng

Dưới trăng uống rượu một mình


:: Tình Tuyệt Vọng (1)


Lòng ta chôn một mối tình,

Tình trong giây phút mà thành thiên thâu.

Tình tuyệt vọng nỗi thảm sầu

Mà người gieo thảm như hầu không hay.

Hỡi ơi! người đó ta đây

Sao ta thui thủi đêm ngày chiếc thân?

Dẫu ta đi trọn đường trần

Chuyện riêng há dám một lần hé môi.

Người dù ngọc nói hoa cười,

Nhìn ta như thể nhìn người không quen.

Đường đời lặng lẽ bước tiên

Ngờ đâu chân đạp lên trên khối tình.

Một niềm tiết liệt đoan trinh

Xem thơ nào biết có mình ở trong.

Lạnh lùng lòng sẽ hỏi lòng:

"Người đâu tả ở mấy dòng thơ đây?"

Sonnet d'Arvers


Ma vie a son secret, mon âme a son mystère;

Un amour éternel en un moment concu.

Le mal est sans espoir, aussi j'ai du le taire,

Et celle qui l'a fait n'en a jamais rien su.

Hélas! j'aurai passé près d'elle inapercu,

Toujours à ses côtés et pourtant solitaire;

Et j'aurai jusqu'au bout fait mon temps sur la terre,

N'osant rien demander, et n'ayant rien recu.

Pour elle, quoique Dieu l'ait faite douce et tendre

Elle ira son chemin, distraite, et sans entendre

Ce murmure d'amour élevé sur ses pas;

A l'austère devoir pieusement fidèle,

Elle dira, lisant ces vers tout remplis d'elle,

"Quelle est donc cette femme?" et ne comprendra pas.

Félix Arvers (2)


1. Trích từ Kỷ vật đầu tay và cuối cùng, Nguyễn Thạch Kiên thực hiện tại California - Hoa Kỳ, 1997.

2. Félix Arvers sinh ngày 25-7-1806, mất tại Paris ngày 7-11-1850, hưởng dương 44 tuổi.

Ngay từ năm 26 tuổi, khi còn là sinh viên Félix Arvers đã nổi tiếng về học vấn: đoạt giải danh dự La ngữ và giải nhất Pháp ngữ trong cuộc thi tuyển toàn quốc. Vào Đại Học, ông theo ban Luật và tập sự tại văn phòng của Luật sư Guyet Desfontaines. Nhưng chỉ một thời gian ngắn, Arvers bỏ ngành Luật, dành tâm hồn cho việc sáng tác thi ca.

Trong thời gian này, nhà văn Hàn Lâm Viện Pháp Charles Nodier (1780-1844) làm giám quản thư viện Arsenal, thường tổ chức tại đây những buổi bình thơ quy tụ nhiều văn nghệ sĩ nổi danh như Lamartine, Alfred de Musset, Victor Hugo, Alfred de Vigny, Théophile Gautier ... dĩ nhiên Félix Arvers cũng không bỏ lỡ cơ hội dương danh với người đẹp Marie Nodier, là ái nữ ông bà Charles Nodier, vẫn thường tham dự.

Thế rồi mối tình đơn phương chớm nở. Tài tử yêu say mê nàng thơ giai nhân. Yêu ngấm ngầm, không một lần thẳng thắn tỏ tình, mãi tới khi nàng kết hôn và trở thành Bà Marie Mennessier Nodier, năm 1833.

(Tình Tuyệt Vọng, Vân Linh (Londres), trong sách đã trích dẫn ở mục 1.)



:: Dưới trăng uống rượu một mình  (*)


I.


Trong hoa một hồ rượu

Ngồi uống, bạn cùng ai.

Cất chén mời trăng sáng,

Với bóng là ba người.

Trăng không ngừng ta uống

Bóng theo ta chẳng rời,

Tạm bạn trăng cùng bóng

Để chờ xuân tới nơi.

Ta ca trăng bồi hồi

Ta múa bóng linh loạn.

Lúc tỉnh cũng giao hoan

Say mỗi người phân tán.

Bạn già nhưng vô tình

Hẹn nhau sông Vân Hán.


II.


Trời mà không thích rượu

'Sao rượu' ở chi trời?

Đất mà không thích rượu

Suối 'Rượu' ở chi đời?

Trời đất đà thích rượu,

Thích rượu không thẹn trời,

Đã nói trong chư thánh

Đọc tựa hiền thêm lời

Hiền thánh đều đã uống,

Thần tiên còn cần ai?

Ba chén không đạo lớn,

Hớp tự nhiên một chai

Chỉ tìm thú trong rượu,

Mặc người tỉnh lôi thôi.


Sau đây là nguyên văn và ý nghĩa hai bài thơ Lý Bạch:


NGUYỆT HẠ ĐỘC CHƯỚC


I.


Hoa gian nhất hồ tửu,

Độc chước vô tương thân

Cử bôi yêu minh nguyệt,

Đối ảnh thành tam nhân.

Nguyệt ký bất giải ẩm

Ảnh đồ tùy ngã thân.

Tạm bạn nguyệt tương ảnh

Hành lạc tu cập xuân.

Ngã ca nguyệt bồi hồi,

Ngã vũ ảnh linh loạn.

Tỉnh thời đồng giao hoan,

Túy hậu các phân tán.

Vĩnh kết vô tình du,

Tương kỳ mạc Vân Hán.


II.


Thiên nhược bất ái tửu,

Tửu tinh bất tại thiên.

Địa nhược bất ái tửu,

Địa ưng vô tửu tuyền.

Thiên địa ký ái tửu,

Ái tửu bất quí thiên.

Dĩ văn thanh tỷ thánh,

Phục đạo trọc như hiền.

Hiền thánh ký dĩ ẩm,

Hà tất cầu thần tiên.

Tam bôi thông đạ đạo,

Nhất đấu hợp tự nhiên.

Đản đắc túy trung thú,

Vật vi tỉnh giả truyền.

Lý Bạch


Dịch nghĩa:


UỐNG RƯỢU MỘT MÌNH DƯỚI TRĂNG


I.


Trong khóm hoa với một bình rượu, ta rót uống một mình, không có ai thân. Ta nâng chén mời trăng sáng, với bóng ta nữa thành ra ba người.

Trăng đã không hiểu thú uống rượu, còn bóng thì chỉ theo thân ta. Tạm là bạn với trăng đem lại bóng, ta hãy vui chơi cho kịp mùa xuân.

Ta ca thì trăng bồi hồi; ta múa thì bóng rối loạn. Lúc tỉnh thì cùng nhau vui; khi say rồi thì mỗi người đi một ngả.

Chúng ta mãi mãi kết mối giao du vô tình; hẹn gặp nhau trên sông Ngân Hà.


II.


Nếu trời mà không thích rượu, thì Sao Rượu không có ở trên trời; nếu đất mà không thích rượu, thì Suối Rượu hẳn phải không có ở dưới đất.

Trời đất kia đã thích rượu, thì ta thích rượu là không hổ thẹn với trời. Đã nghe nói rằng người uống rượu mà trong thì được ví với bậc thánh; lại nghe nói rằng người uống rượu mà đục thì giống như bậc hiền.

Các bậc thánh hiền đều đã uống rượu, thì ta hà tất phải cầu thần tiên? Uống ba chén rượu thì thông hiểu đạo lớn, uống một đấu thì hợp với tự nhiên.

Chỉ mong, có được cái thú trong lúc say, chớ không muốn để lại cái tiếng tăm là người tỉnh.


* Trích từ Thế Kỷ 21 số 104, Dec 1997, Kỷ niệm 50 năm nhà văn Khái Hưng qua đời, trg.69.



 

 

Link (Khai Hung)

 

Bài viết về Khái Hưng

 

- Khái Hưng Trong Tù (Mai Chi)

- Khái Hưng (Nguyễn Vỹ)

- Khái Hưng và Trường Can Hành của Lý Bạch (Ngự Thuyết)

- Khái Hưng, Cuộc đời và tác phẩm ... (Lê Quang Thông)

- Khái Hưng Trần Khánh Giư (1896-1947) (Hoàng Trúc)

- Tưởng nhớ Khái Hưng (Nguyễn Tường Bách)

- Khái Hưng, qua nhận xét người cùng thời (Nhiều tác giả)

- Khái Hưng và Nhất Linh trong thơ Huyền Kiêu (Quốc Nam)

- Hoài Niệm (Võ Doãn Nhẫn)

Khái Hưng (Thụy Khuê)

Khái Hưng Trần Khánh Giư (1896-1947?): Nỗi Buồn Người Trí Thức Trong Cuộc Đổi Đời Đầy Bạo Lực, Xương Máu (Nguyên Vũ)

Nhân Nghĩ Về Khái Hưng (Dương Nghiễm Mậu)

Papa tòa báo (Trần Khánh Triệu)

 

Tác phẩm

 

Trang thơ dịch

 Tác phẩm có trên mạng:

Đặc Trưng, Việt Nam Thư Quán, Chim Việt Cành Nam, vietmessenger.com

 

 

 

Van Hoc

 

 

Tác Giả

 

Nguyễn Du (Dương Quảng Hàm)

  Từ Hải Đón Kiều (Lệ Ba ngâm)

  Tình Trong Như Đã Mặt Ngoài Còn E (Ái Vân ngâm)

  Thanh Minh Trong Tiết Tháng Ba (Thanh Ngoan, A. Vân ngâm)

Nguyễn Bá Trác (Phạm Thế Ngũ)

  Hồ Trường (Trần Lãng Minh ngâm)

Phạm Thái và Trương Quỳnh Như (Phạm Thế Ngũ)

Dương Quảng Hàm (Viên Linh)

Hồ Hữu Tường (Thụy Khuê, Thiện Hỷ, Nguyễn Ngu Í, ...)

Vũ Hoàng Chương (Đặng Tiến, Võ Phiến, Tạ Tỵ, Viên Linh)

  Bài Ca Bình Bắc (Trần Lãng Minh ngâm)

Đông Hồ (Hoài Thanh & Hoài Chân, Võ Phiến, Từ Mai)

Nguyễn Hiến Lê (Võ Phiến, Bách Khoa)

Tôi tìm lại Tự Lực Văn Đoàn (Martina Thucnhi Nguyễn)

Triển lãm và Hội thảo về Tự Lực Văn Đoàn

Nhất Linh (Thụy Khuê, Lưu Văn Vịnh, T.V.Phê)

Khái Hưng (Nguyễn T. Bách, Hoàng Trúc, Võ Doãn Nhẫn)

Nhóm Sáng Tạo (Võ Phiến)

Bốn cuộc thảo luận của nhóm Sáng Tạo (Talawas)

Ấn phẩm xám và những người viết trẻ (Nguyễn Vy Khanh)

Khai Phá và các tạp chí khác thời chiến tranh ở miền Nam (Ngô Nguyên Nghiễm)

Nhận định Văn học miền Nam thời chiến tranh

 (Viết về nhiều tác giả, Blog Trần Hoài Thư)

Nhóm Ý Thức (Nguyên Minh, Trần Hoài Thư, ...)

Những nhà thơ chết trẻ: Quách Thoại, Nguyễn Nho Sa Mạc, Tô Đình Sự, Nguyễn Nho Nhượn

Tạp chí Bách Khoa (Nguyễn Hiến Lê, Võ Phiến, ...)

Nhân Văn Giai Phẩm: Thụy An

Nguyễn Chí Thiện (Nguyễn Ngọc Bích, Nguyễn Xuân Vinh)

Bình Nguyên Lộc,  Bùi Bảo Trúc,  Bùi Giáng,  Bùi Ngọc Tuấn,  Bùi Vĩnh Phúc,  Bùi Đăng,  Cái Trọng Ty,  Cao Tiêu,  Cao Đông Khánh,  Chu Trầm Nguyên Minh,  Chu Tử,  Diễm Phượng,  Diên Nghị,  Doãn Dân,  Du Tử Lê,  

 
 

 

 

© Hoc Xá 2002

© Hoc Xá 2002 (T.V. Phê - phevtran@gmail.com)