1. Head
    1. Link

      Liên Kết

       

       

      Từ Điển Anh Việt

       

          

       

       


      Tac Pham & Tac Gia

      Tác Phẩm

       

       

      Tác Giả

       

       
       

      Tạp Chí

       

      PHONG HÓA (13 số đầu)
       (Đại học Khoa học Xã hội)
      PHONG HÓA (các số sau)
       (Đại học Hoa Sen)
      TỰ LỰC VĂN ĐOÀN, tác phẩm
       (Viện Việt Học)
      VĂN HỌC
      Tạp chí Văn Học
      Thư viện Người Việt:
      NAM PHONG
      TRI TÂN
      THANH NGHỊ
      NGÀY NAY
      VĂN HOÁ NGÀY NAY
      TIỂU THUYẾT THỨ BẢY
      TẬP SAN SỬ ĐỊA
      THẾ KỶ 21
      DÒNG VIỆT
      Trọn bộ DÒNG VIỆT (1993-2009)
      VĂN (Xuân Canh Thìn) (vanmagazine)
       

       

    2. Trang Thơ Viên Linh
      08-03-2011 | VĂN HỌC
      TRANG THƠ VIÊN LINH

      Đêm Trường              • Sinh Nhật                            • Thơ Bệnh

      Yêu          • Biên Niên Vô Độ          • Sinh Thời              • Đầu Thai

      Trên Tàu Hỏa Paris - Frankfurt     • Lầu Chuông    • Cảm Ơn      • Vịnh Đinh Hùng

      Vọng Ý Thời Gian                   • Ẩn Mật                   • Lục bát Viên Linh

      Vườn Nhân Loại         • Gọi Hồn     • Hình Nhân     • Giả Sống

      Những Bài Cúc Hoa (khoihanh.com)

      Thiên Địa Ca (damau.org)

      Thơ trích từ thi phẩm Hóa Thân và Thủy Mộ Quan (vinhhao.info)


         :: Đêm Trường


      Nhớ em rồi Cúc Hoa xưa

      Đêm nay dưới ngói trời mưa tầm tầm

      Nhớ em vèo cái thu âm

      Hồn theo bóng ngoại phân thân chín từng.


      Nhớ em ly rượu còn lưng

      So đôi đũa mộc cười bừng cơn say

      Phải anh rồi phải anh đây

      Bữa cơm hai bóng một ngày phần dương.


      Nhớ anh chưa Cúc mắt vàng

      Cúc xanh mi Cúc biếc hường trái tim

      Cúc đen đâu đó Cúc mềm

      Vùi anh trong bụng Cúc hiền như dao.


      Năm năm đời trú mái sầu

      Thời gian phai nhạt những màu yêu đương

      Nhớ em lần lữa chiếu giường

      Đêm nay lại một đêm trường như xưa.




         :: Sinh Nhật


      Hôm nay năm tận, Sài Gòn

      Tôi nghe khiếp hãi tâm hồn già nua

      Giật mình con quỉ ban trưa

      Tiếc mùa hoan lạc hái chưa đủ hời.


      Hôm nay trời đất có tôi

      Trên ba mươi tuổi làm người lãng quên

      Xuân hồng, một góc thiếu niên

      Năm năm mê mải những miền hoài nghi.


      Trên ba mươi tuổi ù lỳ

      Đêm về kéo cửa ngày đi kiếm mình

      Cảnh đời, một cõi u minh

      Cảnh tôi thấp thoáng bóng hình những ai.


      U mê hết tháng năm dài

      Chân trong lối kiệt hồn ngoài bến không

      Hôm nay năm tận, bàng hoàng

      Giục thêm tiệc rượu ngồm ngoàm đĩa vơi.


      Nhìn ra cảnh cỗi, riêng tôi

      Trong hiên viễn phố thấy đời buồn lây.




         :: Thơ Bệnh


      Lúc này hình đất tượng cây

      Đời ta như nước chảy đầy bãi xa

      Chiều rồi lòng mở không ra

      Mênh mông trong ngực mùa hoa hải tần.


      Khói um kín mộng thanh tân

      Hình ta sụp đổ mấy lần trong gương

      Bên kia bóng vội lên đường

      Đằng sau mặt thủy trùng dương sóng dồi.


      Nước xa cuồn cuộn ra khơi

      Sâu trong tâm thể có đôi giọt gần

      Bãi sầu trời ngập đến chân

      Dương gian la lún nửa thân còn gì.


      Chiều nay mưa dưới Âm Ty

      Ta nghe kiếp trước thầm thì hỏi han.




         :: Yêu


      Hôm nay anh thấy em rồi

      Một bông hoa muộn trên đồi xanh non.

      Yêu em, yêu những cái còn

      Yêu luôn cái đã hao mòn từ xưa.

      Yêu từ thời đại hoang sơ

      Yêu sang man dại, yêu chờ u mê

      Yêu đi chẳng ngại yêu về

      Yêu em

      Như thể

      Lời thề

      Ma vương

      Yêu em trời có một phương

      Vườn sau, Ngõ trước, Bên đường,

      Dưới hoa

      Yêu em

      Vô định là nhà

      Yêu em

      Yêu những cái là của em.


      Đêm qua anh hỏi ngọn đèn

      Từ đây trăng có tới miền thùy dương

      Đèn soi hai ngả yêu thương

      Trăng kia chỉ rọi nửa đường u minh.

      Nửa này trôi nổi phù sinh

      Nửa kia chìm đắm mối tình hoài mong

      Lại đây anh hỏi chuyện lòng

      Đã bao sương khói vào trong mắt này.

      Sương rằng khói đã mù bay

      Khói rằng sương đã phủ đầy biển dâu.

      Cho anh đôi mắt bồ câu

      Tâm tư Hợp Phố / Mối sầu Đồng Đăng

      Cho anh êm ái giọng vàng

      Dáng đi chân sóc điệu nằm mèo ươn.

      Cho anh dòng lệ u buồn

      Nhỏ to tiếng gọi ngoan tròn lời xin.

      Cho anh em nhé lòng tin.

      (Khởi Hành số 161 tháng 3.2010)



         :: Biên Niên Vô Độ


      Khởi từ hiện tại

      Qua bao kỷ nguyên

      Nghìn thu nhìn lại

      Cõi người vô biên.


      Dưới đèn một bóng

      Tấc lòng thanh niên

      Cổ kim mấy độ

      Lên đường xuân xanh.

      Bóng câu cửa sổ

      Hiên đời mong manh.


      Khởi từ hiện tại

      Ngược đường xuân thu

      Trăm năm tìm lại

      Đâu thần linh xưa?


      Lỡ một sân ga

      Đổi một con tầu

      Cá ra hải đảo

      Chim vào hang sâu.

      Một hồn miếu cổ

      Hương lửa bay cao

      Một thân tượng đổ

      Trôi về mai sau

      Chốn nào Hợp Phố

      Nơi nào Doanh châu

      Uống ly thuốc độc

      Ta lìa xa nhau

      Hắt hiu mái lá

      Sầm sập mưa mau

      Bến bờ quạnh quẽ

      Bao la sóng sầu.


      Yêu em tan tác

      Mối tình Sông Ngâu

      Quỉ thần chung bến

      Đội đá thiên lao

      Nhang tàn anh thắp

      Câu kinh nguyện cầu

      Bay lên hương khói

      Gọi người thiên thâu.

      Hồn không quốc độ

      Thuyền em chốn nào.

      Utopia Utopia

      Utopia Utopia.

      Quê nhà ta đâu?  (2006)

      (Khởi Hành số 169 tháng 11.2010)




         :: Sinh Thời


      Tôi nhìn thấy tôi đi

      Đúng giờ chuông báo chết

      Tay mang theo vốn đời

      Tôi từ đây khánh kiệt


      Kẻ vắng mặt hôm nay

      Lúc sinh thời có đó

      Tuy dấu vết mỗi ngày

      Phai nét cùng bia mộ


      Ai cúi xuống nhìn tôi

      Chân tay như dã thú

      Địa phủ cũng làm người

      Lìa đời tôi vẫn sợ


      Sống như loài bò sát

      Nhìn lệch hướng thiên đường

      Niềm vui kia dẫu thấp

      Nhưng lưng vốn nằm ngang


      Vậy mỗi khối thịt xương

      Mấy linh hồn ẩn trú


      Chuông lễ đã reo inh

      Hồn cúi và thân lú


      [Tôi vừa kể quãng đời

      Một người khi đã chết

      Nhưng có khác gì tôi

      Khác gì anh đổi lốt.] (Sài gòn 1960)

      Khởi Hành số 162, Tháng 4.2010)






         :: Đầu Thai


      Sớm nay trả lại ưu phiền

      Đời ta đã nhẹ trăm miền hợp tan

      Xuân hồng chỉ đỏ ngồi đan

      Lưới thưa giăng một trần gian đứng chờ

      Đừng khô sợi chỉ đừng khô

      Trăm năm sống vội ngựa thồ xe bon

      Ngón này chỉ nọ đan luôn

      Lưới ơi mau rộng thân buồn sắp rơi.


      Sớm nay trả lại ơn đời

      hâu canh bụi phủ thân người lãng du

      Giọt mòn gieo mái thiên thu

      Chân mưa dạ héo hon bù lúc vui

      Sớm nay rộng đất xa trời

      Trăm tay tượng đá nghe rời chỗ xưa

      Lưới ơi chỉ hỡi đừng thưa

      Bên kia dương thế hồn chưa chịu về.

      Hóa Thân, 1964, đang tái bản ngàn thứ 3.

      (Khởi Hành số 171&172 Tháng 1&2. 2011)



         :: Trên Tàu Hỏa Paris - Frankfurt *


      1.

      Thiếu em, thơ thiếu một dòng,

      Lời ca thiếu nhịp, trong lòng thiếu vui.

      Tàu di, tiếng sắt bùi ngùi

      Đáy toa gió giật bóng người lùi nhanh.


      Thiếu em, lan thiếu một nhành

      Tay dư mười ngón, bóng hình dư gương.

      Bánh lăn, trục cuốn chiếu giường

      Một nghìn cửa sổ thiếu đường tìm em.


      Tàu êm, rượu rủ vào đêm

      Ly men rót mãi cũng mềm lòng ga.

      Rượu say, đâu cũng là nhà

      Hai thanh đường sắt thế mà gặp nhau.


      2.

      Chim bay từ Bắc sang Nam

      Mặt trời đang lại nỗi hàn đang xa.

      Em ơi từ lúc phôi pha

      Mặt trăng càng tỏ sân ga càng gần.


      Con tàu lặng lẽ vào sân

      Anh là hành lý gửi lầm đến đây.



      (*) ... Nhân dịp bổ túc thêm về cách "bố cục tập trung" trong thơ lục bát mà người viết bài này có lần bàn đến, thêm vài ý kiến nhờ đọc được bài thơ mới đây của Viên Linh đăng trong "Giai phẩm Xuân 2004" của nhật báo "Viễn Đông", một trong ba tờ báo Việt ngữ phát hành hàng ngày tại Nam California.

      Thoạt tiên, ta bị "bắt mắt" bởi nhan đề bài thơ đầy gợi cảm. Sự gợi cảm này bắt nguồn từ những bài thơ đi du học Âu Châu trở về của Nguyên Sa và Cung Trầm Tưởng xuất hiện trong Văn Học Miền Nam cuối thập niên 1950. Ta vẫn còn mường tượng những đường tàu, những nhà ga mênh mông mông nối liền các thủ đô văn minh; qua Đức là xứ của các triết gia siêu hình mà lãng mạn; qua Áo là xứ của các nhạc sĩ lừng danh; chưa kể Paris ánh sáng là nơi khởi hành của các chuyến tàu xe lửa ước mơ ... Nhưng con tàu hỏa của Viên Linh thật trừu tượng, đó là chuyến tàu của truyện tình cho dù thỉnh thoảng tác giả nhắc ta trở về cụ thể có trục bánh xe, có đáy toa gió giật, có hai thanh đường sắt ... Chỉ đoạn sau mới thật sự là chuyến tàu cụ thể khi đoàn xe lửa tiến vào sân ga lúc bóng trăng tỏ rạng. Nhưng ta bị bất ngờ với sân ga thiếu thân mật, có lẽ xô bồ, trái với ước mơ đặt chân vào xứ sở mộng tưởng do sách vở. Và đó cũng là một cách "bố cục tập trung" của lục bát, tập trung bằng bất ngờ vào hai câu cuối. Các nhà thơ làm thơ lục bát ngắn thường tập trung vào hai câu cuối để gây ấn tượng bằng tu từ pháp như nhân cách hóa, bằng hai vế biền ngẫu trong câu tám, bằng thi ảnh thật đẹp ... Hoặc tập trung bằng câu thơ bàng bạc như "Trên sông khói sóng cho buồn lòng ai" (Tản Đà), hoặc bằng câu thơ vang vọng như tiếng quay tơ đều đều ngày tháng "Thời gian lặng rót một dòng buồn tênh" (Lưu Trọng Lư). Nhưng riêng Viên Linh trong bài này tập trung bằng ý tưởng bất ngờ, chủ tâm làm trái với đinh ninh mơ tưởng của ta về đoạn kết của một nhan đề thơ mộng.

      (trích "Trong Dòng Cảm Thức Văn Học Miền Nam" tr. 457, Trần Văn Nam)



         :: Lầu Chuông


      Tháng Tư úng thủy đầu mùa máu tuôn

      Tặng em tôi, Chơn Pháp Nguyễn Hữu Hiệu, để nhớ những ngày Vạn Hạnh


      Nhận tin em một năm rồi

      Thành xưa đã đổi con người đã thay

      Cơn mơ chia biệt tháng ngày

      Vẫn rơi tầm tã lòng này đêm đêm.


      Mưa lầy con phố bôi tên

      Em chôn tầm vóc thanh niên giữa đời

      Nhớ em biển sách làm khơi

      Thả thân trôi giạt với lời muôn phương.


      Nhớ em đêm tựa lầu chuông

      Rung con tim nhỏ

      nghìn đường âm thanh


      Em yêu lá ở trên cành

      Yêu chim trong gió

      yêu thành vắng quân.


      Em yêu miếu mộ linh thần

      Yêu đầu không mũ yêu chân lột giầy

      Yêu người không biết đi dây

      Yêu nhà văn hóa đi Tây lại về.


      Em yêu lòng trúc ý tre

      Yêu kinh vô tự như bè yêu sông

      Em yêu Camus lạnh lùng

      Đạt Ma qua biển Ngộ Không giữa trời.


      Yêu anh phóng đãng lầm nơi

      Văn chương sai lúc thân dơi lộn chiều

      Em yêu cuộc sống em yêu

      Lầu chuông gác sách

      mộng điều tuổi xanh.


      Hôm nay túi vải bên mình

      Em tôi bán dạo trong thành phố quen

      Ầm vang trong trí cơn điên

      Ném thân anh giạt tới miền hư sinh.


      Hơn ba mươi, mộng tan tành

      Tay xương quét lệ hoen quanh mắt mờ

      Thấy em lầm lũi hơn xưa

      Loanh quanh ngõ dưới dật dờ lối trên


      Em tôi không sách không đèn

      Một đầu tư tưởng bôi lem nghĩa đời

      Đêm nay tầm tã mưa rơi

      Tĩnh ra tôi thấy mặt trời trắng tinh.


      Thấy trăng mọc lúc bình minh

      Thấy người lưu xứ lênh đênh Quê Nhà

      Thấy tôi đập kính soi hoa

      Trên cây nhân thế la đà trái đen.


      Thấy tôi nguyền rủa thánh hiền

      Cầm dao giết Phật giả điên đốt chùa

      Nhớ mưa xưa nhớ mưa xưa

      Tháng Tư úng thủy đầu mùa máu tuôn.


      Mưa đưa tôi lại Sài gòn

      Trán căng nhiệt đới

      hồn còn Đông Dương

      Gặp em trở lại Lầu Chuông

      Dang tay nện xuống Hư Không

      một chày.


      Chuông không tiếng đã bao ngày

      Nghe quen, em tưởng chiều đầy

      âm thanh.

      Washington D.C., 1979

      Khởi Hành số 30, Tháng 4.1999




         :: Cảm Ơn *


      Cảm ơn câu hỏi đêm qua

      Sáng nay giấc mộng quê nhà lại xanh.

      "Hỏi rằng Bến Hải Sông Gianh

      Bờ Nam bờ Bắc lòng anh bờ nào?"


      - Lòng anh quanh quẩn bờ ao

      Như con nhện nước ra vào lưới trong.


      Cám ơn câu hỏi bạn lòng

      Chí xa muôn dặm sao còn bên tôi?

      - Đi đâu cũng nước non người

      Gần em nghe tiếng khóc cười quê ta.


      Cảm ơn tan tác lìa xa

      Chân mây góc biển một nhà mà thôi.

      Cảm ơn nhan sắc giết người

      Yêu em em giết cho đời nhanh hơn,


      Yêu em hiểu chuyện hoang đường

      Vọng Phu hóa đá

      Nam Xương chờ chồng,

      Bôn ba trong chốn Bụi Hồng

      Hiểu ra nhân thế sẵn lòng phôi phai.


      Lâu nay thao thức đêm dài

      Hiểu ra trăng tỏ đoái hoài đèn lu.


      Cảm ơn con sóng Thần Phù

      Xưa ta qua đó, bây giờ chìm đây.

      Em ơi đừng hỏi đêm nay

      Cho anh được sống đôi ngày yên thân.


      Cảm ơn em dẫu một lần

      Cho anh yên lặng hỏi thầm lòng anh.

      Hỏi rằng trên Bến Xuân Xanh

      Bờ Chân bờ Ảo lòng anh bờ nào?


      Lòng anh quanh quẩn bờ rào

      Như con bươm bướm bay vào bay ra.

      Lòng anh không muốn chia xa

      Chỉ xin quanh quẩn giữa ta với người.


      Anh xin ở giữa cuộc đời

      Anh xin quanh quẩn bên người anh thương.


      Cảm ơn em nhé tình nương

      Em đi đâu đó mười phương lại về.

      Mai sau em hiểu câu thề

      Anh xin bỏ gốc Bồ Đề theo em.


      Cảm ơn câu hỏi bạn hiền

      Hỏi ta Đất Nước mấy miền thổ ngơi?

      Bạn hời bạn hỡi bạn ơi

      Ba năm cóc chết, con người mấy năm?


      Non cao phượng ẩn hổ nằm

      Ao sâu long mạch âm thầm chuyển mưa.

      Ta từ vận nước tiêu sơ

      Tào Khê suối cũ trơ trơ một giòng.


      Ta từ thân thế lưu vong

      Chiếc hồn phiêu dạt tấm lòng mưa sương.

      Cảm ơn trời đất muôn phương

      Ta còn một mảnh Quê Hương điêu tàn.


      Cảm ơn Thiên cổ mang mang

      Ta còn chiếc cổng Tam Quan đợi chờ.


      Cảm ơn tôi có bài thơ

      Gửi người không biết bây giờ nơi đâu.

      Thiếu Thất

      (Khởi Hành số 41, Tháng 3.2000)



      (*) ... ngày nay nhắc lại vết thương xưa, con sông Bến Hải, nhịp cầu Hiền Lương bài thơ chúng tôi tâm đắc nhất là của Viên Linh, một nhà thơ Miền Nam, từ Bắc di cư vào Nam rồi từ miền Nam di tản sang Mỹ, hiện chủ biên tạp chí Khởi Hành tại California.

      Bài thơ Viên Linh khơi lại tâm tình một thế hệ: đất nước chia đôi, lòng người cũng phân ly. Bây giờ đất nước đã thống nhất, và đã bớt người bỏ nước ra đi, nhưng lòng người vẫn ly tán; và người đi vẫn chưa thấy ngày về. Đâu đây vẫn còn những con sông Bến Hải chia cắt lòng người và cây cầu Hiền Lương mới xây chưa chắc gì đã nối lại được hết những ước mơ dở dang và tình thương nửa đời nửa đoạn. (Đặng Tiến nhận xét trong bài Cầu Hiền Lương)



         :: Vịnh Đinh Hùng


      Tặng anh Hà Thượng Nhân, chị Tâm Huyền

      Khúc hát Mê Hồn anh cất lên

      Muôn năm tiền sử dội vang rền.

      Đại ngàn cháy rực cơn sầu muộn

      Thành cổ chìm sâu giấc thụy miên.

      Dã thú hồng hoang làm chính sự,

      Con người tân thế hóa muông chim.

      Hỡi ôi lưu lạc tôi thường nhớ

      Có một thi hào sống đã thiêng.


      Có một thi hào sống đã thiêng

      Kẻo mây vào chiếu, lửa vào chăn,

      Yêu người, thanh nữ ra kỳ nữ,

      Thương nước, chòi tranh đổi ốc vàng.

      Hoàng tử rời đô, dân lữ thứ,

      Văn chương bỏ nước, hồn mênh mang.

      Hôm nay ngồi nhớ người năm cũ

      Tôi hỏi tôi vì tôi nhớ anh.


      Tôi hỏi tôi vì tôi nhớ anh,

      Kiếp người ngắn lắm, lại vô cùng.

      Mực đen ta gửi dòng tâm huyết,

      Máu đỏ ai ngờ giọt lệ suông.

      Giấy trắng cư tang, đời khóc chữ,

      Lòng son chiêu mộ, nước kêu non.

      Cánh tay hào kiệt ngoài muôn dặm

      Khơi ngọn thần đăng, dụng hỏa công?


      Khơi ngọn thần đăng dụng hỏa công

      Tụng lên Xích Bích niệm Sông Hồng.

      Trăng xưa Trấn Quốc soi vương-tự

      Lửa trẻ La Ngà tôi * thiết-song.

      Hà Nội thành xưa ta kiếm lại,

      Rùa vàng chuyện cũ người tìm gươm;


      Anh đi tan vỡ miếu đường

      Thơ anh ở lại phố phường phục hưng.

      1.8.2000

      Khởi Hành số 46, Tháng 8.2000




         :: Vọng Ý Thời Gian


      Chiều xuống dơi bay nhập bóng chim

      Thân mao cánh vũ có ai tìm

      Sáng ra đuôi chuột còn trên mái

      Nhảy bốn chân cà thọt trái tim.


      Thức giấc chong đèn soi mộ thơ

      Đường vào thăm thẳm lối đi ra

      Đêm qua phủi bụi thời gian đọng

      Tìm thấy ta nằm trong sách xưa.


      Ném sách quăng ta thấy nhện buông

      Chân tay níu lấy sợi tơ chùng

      Tơ giăng vào sách, neo vào sách

      Mở sách coi chừng hại đến thân.

      Khởi Hành số 51&52, Tháng 1&2.2001




         :: Ẩn Mật


      I.

      Mùa xuân tôi trở lại

      Miền Tây hoa đang tàn

      Duy những nhánh cành xanh vĩnh cửu

      Khăng khăng vươn ngọn vượt thời gian

      Nhắc nhở gã vương tôn thất chí

      Cúi ngó lòng mình


      Ôi cánh thẳm yêu thương

      Bay mải miết trong vườn em mộng mị.


      II.

      Tôi lóp ngóp kiếm tìm

      Giấc mộng đời ấp ủ

      Trong rực rỡ bình minh

      Âm u hồn héo úa.


      Vẫn im soi kiến trúc cổ thời

      Dáng phượng hình loan

      Triều các cũ.

      Về đây lòa sáng nhật nguyệt đường

      Rọi chiếu anh lao lung hai bờ sinh tử

      Hoặc

      Yêu em,


      Ôi một tối trúc tơ lòng tư mã lưu vong

      Trong khô hạn rạt rào mưa ẩn mật.


      III.

      Chúng ta trông nhau đi

      Giữa vườn đời quạnh quẽ

      Cành nhánh mọc xum xuê

      Trái nhân sinh hệ lụy.


      Tháng Tư hoa máu rụng bời bời

      Biển ngoài đất nhớ

      Kiếp kiếp chờ mong

      Em khép mắt tối bừng chấn song tù ngục

      Anh cô đơn hối hả bốn tường vây

      Lạ mặt.


      Soi bản hoài

      Soi cùng quẫn đau thương

      Thấy chớp mắt mưa sa

      Thấy chập chùng tuyết đổ

      Sao đôi ta yêu nhau chẳng cùng gắn bó

      Chập choạng cánh dơi về

      Kiếm đâu thiên đường lỡ,


      Em hãy hát anh nghe

      Câu hát Bắc Ninh

      Điệu hò cố lý

      Đời một mai ai biết thuở trùng hưng

      Trong tro bụi phượng hoàng vươn cánh dậy.


      IV.

      Chẳng phải hồn tăng lữ

      Ngờm ngợp mái vô thường

      Rượu uống như nước lã

      Lòng tịnh tựa thu sương


      Yêu em u uất trăm năm chậm

      Đêm gửi tình đau qua đại dương

      Hỡi ơi hoang phế miếu đường

      Lòng son như ngói âm dương tan tành

      Yêu người mái tóc còn xanh

      Trong đôi mắt mộng còn anh đợi chờ

      Chín năm rồi chín năm qua

      Fm ơi có nhớ Đạt Ma ngồi thiền

      Tịnh tâm. Bẻ gối. Tìm quên

      Một hôm bích nhãn lên thuyền về Đông.


      V.

      Nhớ lại tháng này mải miết

      Lớp lớp tàn vong

      Bằng hữu chia tay

      Anh em bốn hướng biệt mù giông bão tán

      Còn lại ta hớt hải giữa đường

      Ngó lung giòng nước lặng

      Soi suốt hình dong chàng dũng sĩ vô nhan

      Gươm đàn lỡ dở

      Một tối cuồng say hương phấn

      lãng chuyện Non Sông

      Kết duyên đời ẩn dạng.


      Ai hay buổi sáng tỉnh thức mơ mòng

      Mênh mông bến nước

      Mới biết đêm qua ngủ vùi đò dọc

      Say giả chân gầy cuộc trăm năm,


      Xưa hảo hớn một thời

      bôn ba tới Lương Sơn Bạc

      Chiều tà lỡ bước

      Hươi gươm chẹt lộ

      riết rồi thành kế mưu sinh

      Rốt cuộc chỉ làm tên cướp cỏ

      Tôn gái quê làm áp trại phu nhân,


      Hưỡn hưỡn một phương hùng cứ mọn

      Mơ xa chỉ thấy bụi trên đường.


      VI.

      Đôi khi tôi thất lạc

      Trong chữ nghĩa hàm hồ

      Giữa đường lầm bạn tác

      Hư ngụy tưởng chân như.


      Xem tranh trê cóc quên đồng dạng

      Niệm Phật Quan Âm bụng vẫn ngờ

      Chuyện cũ mười lăm năm nhớ lại

      Lòng như sương giá hối bi thu.


      VII.

      Lúc gặp người bạn mới

      Tình ngỡ tự xuân xanh

      Yêu ngay không kịp nói

      Hai mươi năm tìm em.


      VIII.

      Mọc ở biển đông trong tuyết giá

      Thơ ôm niềm nhớ ngại Trăng tan

      Hạc vàng mai có bay theo gió

      Trăng lặn về Tây Thơ lặn sang.


      IX.

      Câu hỏi Thơ là gì?

      Cỏ hoa nào muốn trả lời

      Giáo điều đành không thể.


      Thơ đắm chìm kẻ sĩ lưu vong.

      Thơ yêu đương ngược đường tuổi trẻ.

      Thơ triều các phế hưng biển dâu quá khứ.

      Thơ tro tàn trùng phục ngày mai.

      Thơ của tôi tịch mịch đền đài

      Bát ngát tuyết đông sang

      Biệt mù thu phong hỏa.

      U huyền em cặp mắt đêm sâu

      Lòng nhiệt đới lời ngọt ngào thổ ngữ


      Rào rạt mùa xuân cũ

      Nỉ non mưa những mái nhà sầu

      Ẩn mật,

      Em,

      Đâu?


      X.

      Nghi thức của ngày hội ngộ:

      Dưới chân thang, (lặng lẽ), đợi chờ em.

      Thoảng nhẹ như sương rơi đọng đầu thềm

      Cửa hé mở, (cầm tay), thân quấn ngã.


      Chuyến bay khuya

      Dung nhan mờ tỏ

      Lai về đây ngôi nhà cuối ngõ


      Âu yếm ca dao

      Mặn mà tục ngữ

      Mắt cười xanh. Giọng biếc. Ẩm hường môi.

      (Nghiêm cẩn) xin em hái một nụ cười

      Đặt vĩnh viễn trong bình hoa thảo mạc.


      XI.

      Hoa dung nhan rực rỡ

      Cây nhân sinh rạng ngời ...


      XII.

      Mùa xuân tôi trở lại

      Miền Tây hoa đang tàn

      Cánh hạc trong Trăng kịp về trước sáng

      Soi mở nhật nguyệt đường

      Tìm thấy mộng ấu thời ấp ủ

      Sau lớp bụi thời gian quên.


          Đêm qua anh hỏi ngọn đèn

      Tàn bao nhiêu mộng thì em giải thề?

          Đèn không soi thấu cơn mê

      Mênh mông Trời Đất lối về đời nhau.


          Đến đây thân ái cửa vào

      Bình yên phút ở lao đao phút lìa

          Hai người cùng hỏi sao khuya

      Bao năm thảo muội sầu kia mới tàn?


          Sao không tỏ. Thét sao băng

      Vụt nghe tiếng hạc trong Trăng gọi mời

          Chúng ta một lứa bên trời

      Yêu nhau yêu tự cõi đời sơ tân.


      Ba sinh hương lửa có gần

      Gửi em đầy đủ

      Thân

      Tâm

      Ý

      Lời.

      Gửi em tiếng khóc câu cười

      Văn Chương, Hạnh Phúc, Cuộc Đời, v.v...

      California - Virginia, 3/4 - 1984

      Khởi Hành số 63&64, Tháng 1&2.2002




         :: Lục bát Viên Linh


      Chữ Nghĩa


      Đêm qua Thơ hỏi ta rằng

      Người ơi vần điệu vô hằng còn không?

      Trái tim người có còn hồn

      Nhánh cây đau khổ có trồng vườn ai?


      Trái tim ta đã ở ngoài

      Vườn ta thảo mộc u hoài từng cây.

      Sáng nay Chữ hỏi câu này

      Người ơi Ý Tứ còn đầy hay vơi?


      Chân phương Ý ở trong đời

      Hoài nghi Tứ đã ra lời này kia.

      Chữ ta từ nghĩa ra đi

      Tâm ta chỉ hiểu phân ly là nhà.


      Chập chờn trong sách là ma

      Tấm chân diện mục là hoa trái mùa.


      Đêm qua tầm tã cây mưa

      Văn chương vô mệnh hoang sơ lắm rồi.

      Hỏi ta đừng hỏi bằng lời

      Một cây rụng lá vườn trời không bay.


      Đêm qua giấy hỏi câu này

      Tay ai cầm bút ban ngày hỏi ta?


      Sách Xưa


      Sách xưa đọc lại dăm trang

      Hững hờ không hiểu ta đang đọc gì.

      Phải rồi thời khắc đang đi

      Cái ta trong sách phân ly với đời.

      Chiếc thân cuộc thế đất trời

      Trăm năm luân phách. Bời bời tử sinh.

      Tắt đèn trời đã bình minh

      Ta ra khỏi sách. Thấy mình ở trong.


      Tạp Thi


      1.

      Sừng sững như núi như rừng

      Mênh mông trang sách cánh đồng cổ xưa

      Thiên thu một mối mơ hồ

      Bao nhiêu mùa gặt chưa vừa bụng ta.


      2.

      Nửa đêm nghe động ngoài thềm

      Thắp đèn mở cửa ngó mình trân trân

      Xóm người, ma quỉ nào thăm

      Trở vào đã thấy bóng trăng vào nhà.


      3.

      Văn là đẹp vẽ là văn

      Sử truyền ta vẽ từ năm xuống thuyền

      Vẽ con cá sấu lên mình

      Đôi khi nghệ thuật mạo hình quỉ ma.


      Chị Tôi


      Tự dưng nghe tiếng tù và

      Đồng chiêm nước mặn quê nhà nôn nao

      Thẫn thờ vo gạo cầu ao

      Áo phin quần lãnh má đào chị tôi.


      Yêu


      Yêu là chuyện của dung nhan

      Yêu là có lúc bàng hoàng nhớ thương

      Yêu là có lúc trên giường

      Thấy người yêu vẫn soi gương ngắm mình.


      Chuyến Xe

      Tặng Trần Lam Giang


      Về Nam lưu chuyển ba người

      Tóc xanh đầu bạc, mắt ngời mộng đêm.

      Tình xưa - Bạn mới - Thân quen

      Lên xe về Bắc nặng thêm ít nhiều.


      Thủy Nguyệt


      Anh nằm gối bụng xem trăng

      Thấy sông muồng tía thấy đồng xanh rêu

      Thấy người lặn lội tìm yêu

      Dầm thân bến nước sớm chiều bôn ba

      Ẩm hoen một giải giang hà

      Chan chan cõi nguyệt la đà mộng sơn

      Yêu em quanh quẩn bên cồn

      Gác chèo anh thấy bồn chồn sóng xô


      Em yêu, anh sống từng giờ

      Thuyền anh chỉ đậu bến bờ có em.


      Thương Hồ


      Lênh đênh nửa mái thương hồ

      Khóc cười với nước reo hò trong mây

      Cơ đồ chỉ một tầm tay

      Thương yêu chỉ bến sông này có ta.

      Khởi Hành số 75&76 (Xuân Quí Mùi), Tháng 1&2.2003




         :: Vườn Nhân Loại


      gửi cháu Thuý Anh, đâu đó trong lòng Biển Đông

      Có khu vườn nhân loại

      Ngày đêm mọc quanh ta

      Mỗi một mầm gieo xuống

      Có trăm dòng lệ sa.


      Mùa nào mầm cũng mọc

      Xuân hạ cùng thu đông

      Nắng lửa và giông bão

      Vườn càng nở thêm bông.


      Thế kỷ ta đang sống

      Chập trùng nhiều khúc quanh

      Khu vườn đời đây đó

      Càng ngày càng lan nhanh.


      Mầm của mùa đói kém

      Cây của mùa đao binh

      Mầm của mùa chủ nghĩa

      Cây của mùa điêu linh.


      Có vườn mùa phong kiến

      U uất hồn oan khiên

      Có vườn nhân cách hiếm

      Lác đác nhánh cần vương.


      Có vườn thời khởi nghĩa

      Cây cỏ đầy thanh niên

      Có vườn mùa dân chủ

      Cây cỏ toàn anh em.


      Mầm của mùa dị giáo

      Ma quỉ lầm nhân sinh

      Mầm của mùa dân tộc

      Nghĩa địa rền chân kinh.


      Mầm của mùa ngụy tín

      Lời nguyện cầu u minh

      Cỏ cây vườn phát xít

      Xe tang đầy xác dân.


      Có vườn mùa cộng sản

      Bia đá làm công an

      Có vườn mùa cải tạo

      Mồ mả làm ăng ten.


      Mênh mông ngoài hải phận

      Chìm đắm lòng đại dương

      Có khu vườn nhân loại

      Thả những mầm trơ xương.


      Cửa Thần Phù mái lật

      Đá Tào Khê sóng mòn

      Mầm của mùa giải phóng

      Nổi trôi về âm cung

      Ngược thuỷ triều vĩnh biệt

      Phiêu bạt vườn lưu dân

      Trăm năm thành hải thụ

      Giữa đời vào mồ hoang.

      Mầm của mùa lưu lạc

      Đời nay đã cỏ vàng.


      Có khu vườn nhân loại

      Ngày đêm mọc quanh ta

      Mỗi một mầm gieo xuống

      Có trăm dòng lệ sa.


      Mầm ấy là thi thể

      Được bón bằng huyết hoa

      Khu vườn là nghĩa địa

      Xanh đều đều mộ bia.

      30.4, Santa Ana, 2000

      Khởi Hành số 90, Tháng 4.2004




         :: Gọi Hồn


      Trên Huyết Hải thuyền trôi về một chiếc

      Chiều bầm đen trời rực rỡ đau thương

      Thân chìm xuống băng tuyền giờ tận biệt

      Sóng bạc đầu hối hả phủ trùng dương.


      Thấp thoáng trần gian

      Mịt mù bóng đảo

      Trôi về tây về bắc về đông

      Trôi về đâu bốn bề thủy thảo?

      Về đâu kiếp đắm với thân trầm?


      Hồn ơi dương thế xa dần

      Hồi đi thôi nhé thủy âm là nhà.

      Hồn về trong cõi hà sa

      Sống không trọn kiếp chết là hồi sinh.


      Xong rồi một cỗi u minh

      Ngựa Hồ chim Việt biến hình mà đi


      Hồn vẫn ở la đà Nam Hải

      Hồn còn trôi mê mải ngoài khơi

      Hồn còn tầm tã mưa rơi

      Tháng Tư máu chảy một trời sương tan.


      Thân chìm đắm cõi điêu tàn nước cũ

      Những lâu đài thành quách những vàng son

      Những tân thư kỳ mặc những linh đường

      Những rực rỡ của một thời dựng nước.


      Bao mắt mở bao tóc sầu dựng ngược

      Bao tay cùm bao ngực vỡ hôm qua


      Trong rêu xanh ngần ngật bóng sơn hà

      Lướt hải phận về dưới trời cố quốc.


      Nhắm hướng hôi tanh

      Chia bày trận mạc

      Hồn binh tàn hỗn chiến Thủy Môn Quan.


      Đêm rơi thời hết vận tàn

      Ô y cầu nhỏ người sang Lạc Hà.

      Thác rồi thân hóa phù sa

      Mom men trở lại quên nhà mỗi đêm.


      Về đâu đêm tối

      Hương lửa lung linh

      Những ai còn bóng

      Những ai mất hình?


      Những ai vào kiếp phù sinh

      Hóa thân hồ hải làm binh giặc trời

      Khi nào hết quỉ ngoài khơi

      Ta vào lục địa ta hồi cố hương.


      Cùng nhau ta dựng lại nguồn

      Chẻ tre đẵn gỗ vạch mương xây đình.

      Ông Nghè về lại trong dinh

      Tướng quân giữ ải thư sinh dưới đèn.


      Từ Thức lại trở về tiên

      Sĩ phu giảng huấn người hiền bình văn

      Nương dâu trả lại con tằm

      Ruộng xanh trả bác nông dân cần cù.


      Ngựa ông trả lại thằng cu

      Nhà chung trả Chúa chùa tu trả Thày

      Quạt mo tao trả cho mày

      Các cô yếm thắm trả bày trai tơ.


      Việt Nam dựng lại sơn hà

      Móng rồng năm lượt Quê Nhà phục hưng.


      Đã tỉnh sầu u thương tiếc hết

      Bình minh lên nghe, hoàng hôn biết

      Chim lạnh về Nam sông núi ta

      Không nói không cười chân trở bước.


      Nỏ thần thủa trước

      Gươm bén hồ xưa

      Tràn lên như nước vỡ bờ

      Lạc Long lại đón Âu Cơ về thuyền.

      Các con từ dưới biển lên

      Từ trên núi xuống, hai miền gặp nhau ...


      Năm nghìn năm lại bắt đầu

      Chim nào tha đá người đâu vá trời

      Chúng ta rời bỏ xử người

      Loài chim trốn tuyết qui hồi cố hương.

      Virginia, 1981.

      Khởi Hành số 95, Tháng 9.2004




         :: Hình Nhân


      Về đây đối diện thân xưa

      Chim muông trên đỉnh ngựa lừa dưới chân

      Người trung nghĩa kẻ gian thần

      Có khi thoả hiệp lại ngầm tính thôi


      Về đây bản chất quên tôi

      Thấy ai trong trí thấy người quên ta

      Khi gian dối lúc thật thà

      Khi quen lúc lạ khi xa lúc gần


      Bây giờ lộ mặt hình nhân

      Tôi ôm hạnh phúc canh tân nó sầu

      Về đây phận số tôi đâu

      Canh khuya đối diện ma thâu cuộc đời


      Bàng hoàng một kiếp chim dơi

      Lưng khom dáng thú bụng phơi hình người.

      (Nghệ Thuật số 1, 10.1966. Chủ nhiệm: Mai Thảo, Tổng TKTS: Viên Linh)

      Trích lại từ Khởi Hành số 142, Tháng 8.2008




         :: Giả Sống


      Kẻ nào tới tận cùng số phận

      Nhìn đám đông như bọn giả nhân

      Tối qua tới tận cùng cõi sống

      Tôi nhìn quanh một bọn vô tâm


      Giữa cuộc đời, vâng tôi yếm thế

      Bởi tinh thần lẽo đẽo thịt xương


      Hôm qua một người già lạc lối

      Hỏi tôi ông có biết không ông

      Con đường đó với gia đình đó

      Tôi lắc đầu lẩn tránh loanh quanh


      Sẽ tới lúc căn nhà tôi tạm trú

      Cũng lăn nhào như kẻ động kinh


      Nhưng có phải sống là dự tính

      Và hoàng hôn sửa soạn bình minh

      Tôi biết vậy tuy trong mỗi sáng

      Vẫn ngồi ăn lấy sức cho nhanh


      Ta đội mũ chưa chắc bù nhìn

      Tuy chim vẫn liệng vòng sợ hãi

      Tư tưởng anh chưa phải là tôi

      Nhưng đành vậy, ta liên kết đại.

      (Nghệ Thuật số 22. Chủ nhiệm: Mai Thảo, Tổng TKTS: Viên Linh)

      Trích lại từ Khởi Hành số 142, Tháng 8.2008





    3. Bài Viết Về Viên Linh)

       

      Bài viết về Viên Linh

       

      Những Công Án Bất Ngờ (Nguyễn Văn Sâm)

      Viên Linh Trên Những Chặng Đường Thơ (Huỳnh Hữu Ủy)

      Độc giả và những người làm một tạp chí văn chương (Trần Phong Giao)

      Khởi Hành cùng nhà thơ Viên Linh qua 20 năm (Quốc Dũng)

      Sách mới phát hành: “Tác giả, Tạp chí: Nói và Viết với 40 Nhà văn Hiện đại” - Tá (Người Việt)

      Viên Linh (Võ Phiến)

      Cầu Hiền Lương (Đặng Tiến)

      Biển Đông Huyền Ảo Trong Thơ Viên Linh (Trần Văn Nam)

      Đọc thơ Viên Linh (Nguyên Sa)

      Đọc thơ Viên Linh (Lê Huy Oanh)

      Văn chương tôi không phục vụ niềm vui (Thế Dũng phỏng vấn, hopluu.net) 

      Khởi Hành: Nơi Gìn Giữ Nền Văn Học Tự Do (Vũ Ánh)

      Thơ Viên Linh của thời lưu vong thất tán 1, 2.
       (Huỳnh Hữu Ủy, talawas)

      Thể loại văn truyện nhiều chất xã-hội-tính (tân truyện và tiểu thuyết) (Trần Văn Nam, talawas.org) 

      Viên Linh – Làm báo văn nghệ ở miền Nam trước tháng Tư 1975 (Phan Nhiên Hạo phỏng vấn, litviet.com)

      Phỏng vấn nhà thơ Viên Linh về giải thưởng do báo Khởi Hành khởi xướng (Mặc Lâm, rfa.org)

      Tiểu sử tóm tắt (trích Chiêu Niệm Văn Chương)

       

      Tác phẩm

       

      - Thủy Tang (Viên Linh)

      - ‘Thơ Tuyển’ vào cuộc lữ hành (Viên Linh)

      - Tô Kiều Ngân và Mặc Khách Sài Gòn (Viên Linh)

      - Hồi Sinh (Viên Linh)

      - Dòng Thơ Chính Khí thời tiền chiến: Nhà thơ Thâm Tâm (1917-1950) (Viên Linh)

      - Tâm sự năm thứ 21 ‘Khởi Hành’ (Viên Linh)

      - Ý kiến về một bài trên Học Xá (Viên Linh)

      - Lịch Sách Chân Dung Nhà Văn Việt Nam (Viên Linh)

      - Nguyễn Thị Hoàng, tuyển truyện 12 tác giả

      (Viên Linh)

      - Mấy Chân Dung Văn Nghệ Hiện Đại Của Huỳnh Hữu Ủy (Viên Linh)

      Trang Thơ Viên Linh (Học Xá)

      Tình nước mặn,

      Thị trấn miền đông (talawas), (bản ebook).

       

      Khởi Hành

      Tạp chí Văn học Nghệ thuật Lịch sử Nhận định Biên khảo Sáng tác Sinh hoạt, Số 1 (tháng 11.1996), Số 171+172 (tháng 1-2.2011), Chủ nhiệm, Chủ bút: Viên Linh.

      Ðịa chỉ P.O Box 670, Midway City, CA 92655.

      Email: phamcongkh@yahoo.com

      Website: http://www.khoihanh.com/

       

      Van Hoc

       

       

      Tác Giả

       

      Nguyễn Du (Dương Quảng Hàm)

        Từ Hải Đón Kiều (Lệ Ba ngâm)

        Tình Trong Như Đã Mặt Ngoài Còn E (Ái Vân ngâm)

        Thanh Minh Trong Tiết Tháng Ba (Thanh Ngoan, A. Vân ngâm)

      Nguyễn Bá Trác (Phạm Thế Ngũ)

        Hồ Trường (Trần Lãng Minh ngâm)

      Phạm Thái và Trương Quỳnh Như (Phạm Thế Ngũ)

      Dương Quảng Hàm (Viên Linh)

      Hồ Hữu Tường (Thụy Khuê, Thiện Hỷ, Nguyễn Ngu Í, ...)

      Vũ Hoàng Chương (Đặng Tiến, Võ Phiến, Tạ Tỵ, Viên Linh)

        Bài Ca Bình Bắc (Trần Lãng Minh ngâm)

      Đông Hồ (Hoài Thanh & Hoài Chân, Võ Phiến, Từ Mai)

      Nguyễn Hiến Lê (Võ Phiến, Bách Khoa)

      Tôi tìm lại Tự Lực Văn Đoàn (Martina Thucnhi Nguyễn)

      Triển lãm và Hội thảo về Tự Lực Văn Đoàn

      Nhất Linh (Thụy Khuê, Lưu Văn Vịnh, T.V.Phê)

      Khái Hưng (Nguyễn T. Bách, Hoàng Trúc, Võ Doãn Nhẫn)

      Nhóm Sáng Tạo (Võ Phiến)

      Bốn cuộc thảo luận của nhóm Sáng Tạo (Talawas)

      Ấn phẩm xám và những người viết trẻ (Nguyễn Vy Khanh)

      Khai Phá và các tạp chí khác thời chiến tranh ở miền Nam (Ngô Nguyên Nghiễm)

      Nhận định Văn học miền Nam thời chiến tranh

       (Viết về nhiều tác giả, Blog Trần Hoài Thư)

      Nhóm Ý Thức (Nguyên Minh, Trần Hoài Thư, ...)

      Những nhà thơ chết trẻ: Quách Thoại, Nguyễn Nho Sa Mạc, Tô Đình Sự, Nguyễn Nho Nhượn

      Tạp chí Bách Khoa (Nguyễn Hiến Lê, Võ Phiến, ...)

      Nhân Văn Giai Phẩm: Thụy An

      Nguyễn Chí Thiện (Nguyễn Ngọc Bích, Nguyễn Xuân Vinh)

      ,  Bình Nguyên Lộc,  Bùi Bảo Trúc,  Bùi Giáng,  Bùi Ngọc Tuấn,  Bùi Đăng,  Cái Trọng Ty,  Chu Trầm Nguyên Minh,  Du Tử Lê,  Dương Nghiễm Mậu,  Duy Liêm,  Hà Thúc Sinh,  Hà Thượng Nhân,  Hàn Mặc Tử,  Hồ Đình Nghiêm,  

       
       

       

  2. © Hoc Xá 2002

    © Hoc Xá 2002 (T.V. Phê - phevtran@gmail.com)