1. Head_
    1. Link Tác Phẩm và Tác Giả
    2. Tính phổ quát trong một bài thơ (Trần Hoài Thư)

      16-3-2019 | VĂN HỌC

      Tính phổ quát trong một bài thơ

       TRẦN HOÀI THƯ
      Share File.php Share File
          

       

      Bài thơ Lưu biệt của Phạm Ngọc Lư được trích từ thi phẩm Đan Tâm (1) có nội dung như sau:


      Qua cầu một cỗ áo quan

      Tiếng sênh dìu bước hai hàng âm công

      Bước theo khăn chế áo sồng

      Hắt hiu cờ rũ lạnh lùng vàng rơi

      Chân cầu nước ngậm ngùi trôi

      Tiếng kinh tiếp dẫn bồi hồi tràng giang

      Đôi bờ lưu biệt linh quan

      Nước soi bóng nến hai hàng lung linh

      Người không về cõi u minh

      Người về bản thổ nặng tình cố hương

      Từ nay mây khói vô thường

      Theo người nhập thể cội nguồn nghìn xưa

      (Nam Phước, tháng 6 – 1998)

      Một câu hỏi là tại sao thi sĩ lại chọn giòng sông làm bối cảnh cho đám tang thay vì chọn ngọn đồi, đồng cỏ, chân đèo hay con đường tỉnh lộ, hay ngoại ô thành phố như trong bài thơ của Phổ Đức sau đây:

      vào khuya phố ngủ đèn mờ

      đường heo hút gió dưới bờ cây đêm

      xe đi khấp khểnh gập ghềnh

      thây nằm trơ lạnh ngả nghiêng gục đầu

      mặt mày nhầy nhụa mắt sâu

      tay xuôi má hõm máu sầu tràn môi

      về đâu khi héo cuộc đời?

      chiếc thân mệnh bạc quê người dở dang

      xác vùi đâu giữa đêm tàn?

      xe qua cầu nhỏ tiếng than lạc loài

      công danh sự nghiệp mấy ai?

      thấy gì hơn mảnh hình hài quắp co!

      rũ đời trong chiếc xe bò

      hỏi ai tránh được bước đò thời gian

      ngoại ô sương lạnh buông màn

      không gian truy niệm mây đan mưa nhòa

      đường vào nghĩa địa mờ xa

      xe lăn tiếng mỏi nghe mà buồn tênh!

      (Phổ Đức – Xe bò đưa xác)

      hay ở một xóm ăn chơi giang hồ trong một bài thơ của Văn Cao:

      Ngã tư nghiêng nghiêng xe xác

      Ði vào ngõ khói Công Yên

      Thấy bâng khuâng lối cỏ u huyền

      Hương nha phiến chập chờn mộng ảo

      Bánh nghiến nhựa đang kêu xào xạo

      Ai vạc xương đổ sọ xuống lòng xe

      Chiếc quỷ xa qua bốn ngả ê chề

      Chở vạn kiếp đi hoang ra khỏi vực

      Mưa, mưa hằng thao thức

      Trong phố lội đìu hiu

      Mưa, mưa tràn trên vực

      Trong tối gục tiêu điều

      Mang linh hồn cô liêu

      Tiếng xe càng ám ảnh

      Tiếng xe dần xa lánh

      Khi gà đầu ô kêu.

      (Văn Cao – Chiếc xe xác qua phường Dạ Lạc)

      Ở Phổ Đức nhà thơ chọn bối cảnh là một ngoại ô trong đêm về sáng. Ở Văn Cao, là Phường Dạ Lạc. Còn ở Phạm Ngọc Lư là giòng sông. Mỗi tác giả có mỗi lối chọn lựa để mà sơn phết vào thơ mình...

      Theo tôi, chỉ có giòng sông mới thật sự trọn vẹn... Chỉ có giòng sông mới có đôi bờ sinh và tử… Bao nhiêu áng thơ văn, có áng thơ văn nào lấy ngoại ô hay một xóm ăn chơi để nói về ý nghĩa của cái bến cuối cùng của một đời người trên quả đất? Chỉ có giòng sông. Hàng triệu năm trôi qua, giòng sông vẫn vậy, con đò nhân sinh vẫn tiếp tục đón người về bên kia cõi khác… Vẫn là cuối cùng là hai chữ “không” và “về”. Vẫn là “lưu” và “biệt”.

      Chân cầu nước ngậm ngùi trôi

      Tiếng kinh tiếp dẫn bồi hồi tràng giang

      Đôi bờ lưu biệt linh quan

      Nước soi bóng nến hai hàng lung linh

      Người không về cõi u minh

      Người về bản thổ nặng tình cố hương…

      Đó là lý do tại sao tác phẩm Câu chuyện một dòng sông của H. Hesse do Phùng Khánh & Phùng Thăng dịch lại được đón nhận.

      Có phải vậy không?

      (1) Đan Tâm, thơ Phạm Ngọc Lư, Thư Ấn Quán tái bản tại Hoa Kỳ

      Trần Hoài Thư

      Nguồn: Trần Hoài Thư blog




      Cung Tac Gia

      Cùng Tác Giả:

       

      - Tính phổ quát trong một bài thơ Trần Hoài Thư Tạp luận

      - Bánh lăn đầu năm: giai phẩm “Huế trong trí nhớ” (tạp chí Văn Học năm 1970) Trần Hoài Thư Giới thiệu

      - Chuyện Làm Số Báo 83 (Thư Quán Bản Thảo) Trần Hoài Thư Giới thiệu

      - Hành trình của một nhà văn, dịch giả ở tiền đồn Trần Hoài Thư Nhận định

      - Lê văn Thiện vừa vĩnh biệt chúng ta Trần Hoài Thư Tản mạn

      - Về một tờ báo cũ Trần Hoài Thư Tản mạn

      - Chiếc máy HP phế thải Trần Hoài Thư Tản mạn

      - Quán Biên Thùy Trần Hoài Thư Truyện ngắn

      - Nuôi Sẹo Trần Hoài Thư Tạp luận

      - Số báo cuối cùng của Ba Tạp Chí Văn Học Miền Nam Trần Hoài Thư Giới thiệu

    3. Link (Tran Hoai Thu)

       

      Bài viết về Trần Hoài Thư

       

      Nghiệp Hành (Nguyên Minh)

      Vịn Vào Lục Bát Của Trần Hoài Thư (Phạm Văn Nhàn)

      Ra Biển Gọi Thầm: Niềm Đau Của Thế Hệ Lớn Lên Trong Thời Chiến (Lê Tạo)

      Trần Hoài Thư - Người Lính Và Nỗi Buồn Chiến Tranh (Đỗ Xuân Tê)

      Đọc "Truyện Từ Văn" của Trần Hoài Thư (Hoàng Ngọc Hiển)

      Hành Trình Của Một Cổ Trắng (White Collar) (Phạm Văn Nhàn)

      Lang Thang ... Quán (Nguyễn Lệ Uyên)

      Ngồi "Quán" Với Trần Hoài Thư (Lê Văn Trung)

      Qui Nhơn, Bình Định trong thơ người lính Trần Hoài Thư (Nguyễn Mạnh An Dân)

      Trần Hoài Thư, người khâu di sản (Trần Doãn Nho, nguoi-viet.com)

      Trần Hoài Thư, ngọn cờ đầu: nỗ lực xiển dương 20 năm văn chương miền Nam: 1, 2, 3.(Du Tử Lê, nguoi-viet.com)

      Trần Hoài Thư, 'hiệp sĩ lẻ loi' của văn chương miền Nam

       (Ðỗ Dzũng, nguoi-viet.com)

      Qua Ô CỬA của Trần Hoài Thư, Nghĩ và Viết Về Thơ Chiến Tranh Miền Nam (Phan Bá Thụy Dương, vnthuquan.net)

      Trò chuyện cùng Trần Hoài Thư về Thư Ấn Quán & Thư Quán Bản Thảo (Trần Doãn Nho, damau.org)

      Nhà văn Trần Hoài Thư và tác phẩm “Văn Miền Nam Thời Chiến” (Mặc Lâm phỏng vấn, rfa.org)

      Trần Hoài Thư và Châu Hải Châu (luanhoan.net)

      Trang Trần Hoài Thư (art2all.net)

      Tiểu sử tóm tắt (hocxa.com)

       

      Tác phẩm

       

      - Tính phổ quát trong một bài thơ (Trần Hoài Thư)

      - Bánh lăn đầu năm: giai phẩm “Huế trong trí nhớ” (tạp chí Văn Học năm 1970) (Trần Hoài Thư)

      - Chuyện Làm Số Báo 83 (Thư Quán Bản Thảo)

      (Trần Hoài Thư)

      - Hành trình của một nhà văn, dịch giả ở tiền đồn (Trần Hoài Thư)

      - Lê văn Thiện vừa vĩnh biệt chúng ta

      (Trần Hoài Thư)

      - Về một tờ báo cũ (Trần Hoài Thư)

      - Chiếc máy HP phế thải (Trần Hoài Thư)

      - Quán Biên Thùy (Trần Hoài Thư)

      - Nuôi Sẹo (Trần Hoài Thư)

      - Số báo cuối cùng của Ba Tạp Chí Văn Học Miền Nam (Trần Hoài Thư)

      Rong Bút, Trang Thơ

      Tản Mạn Về Võ Hồng

      Đọc một bài thơ "lục bát mới" trước 1975 của Thành Tôn,

      Nhà Văn Trẻ Ấy Bị Thương,

      Đi tìm “bài thơ trên xương cụt” của Chinh Ba ,

      Trần Phong Giao và những người viết trẻ,

      Ý Thức Và Nỗi Bơ Vơ Của Bầy Ngựa Hoang,

      Đi tìm Vũ Hữu Ðịnh ở Mỹ (Tạp bút)

       

      Gò Bồi Bên Kia Sông,

      Ra Biển Gọi Thầm,

      Thủ Đức Gọi Ta Về,

      Thám Báo,

      Ngày cuối cùng của một cổ trắng

      Mưa Mùa Hạ

      Làng Xóm Buồn Thiu

       

      Thư Quán Bản Thảo

      Tạp chí Văn học Nghệ thuật phát hành bất định kỳ, tập 1 (tháng 10-2001), tập 45 (tháng 1-2011), nhóm chủ trương: Trần Hoài Thư, Phạm Văn Nhàn, Trần Bang Thạch, Cao Vị Khanh, NG~.

      Ðịa chỉ P.O Box 58, South Bound Brook, NJ 08880.

      Email: tranhoaithu@verizon.net

       

      Bài Viết về Văn Học
       

      Bài viết về Văn Học

       

      - Trần Yên Hòa hơn 55 năm làm thơ (Thanh Phong)

      - Duềnh Quyên (Trịnh Y Thư)

      - Văn Thơ Giáng Sinh (Nguyễn Mạnh Trinh)

      - Giáo Sư Đặng Ngọc Thiềm (Nguyễn Duy Chính)

      - Thông cáo: Giải Văn Học Phan Thanh Giản

      (Phan Thanh Tâm)

        Giai Thoại Văn Học

      Giai Thoại Văn Học

       

      Phong Kiều Dạ Bạc (T. V. Phê)

      Hoa Đào Năm Ngoái (T. V. Phê)

      Minh Nguyệt Sơn Đầu Khiếu (Tâm Hoa)

      Quả Báo (T. V. Phê)

      Cao Ngọc Anh (Lãng Nhân)

      Đồng Khánh và Tự Đức (Lãng Nhân)

      Những Giai Thoại Về Bùi Tiên Sinh (T. V. Phê)

       

      Tác phẩm Văn Học

       

      Văn Thi Sĩ Tiền Chiến (Nguyễn Vỹ)

      Bảng Lược Đồ Văn Học Việt Nam (Thanh Lãng): Quyển Thượng,  Quyển Hạ

      Phê Bình Văn Học Thế Hệ 1932 (Thanh Lãng)

      Văn Chương Chữ Nôm (Thanh Lãng)

      Việt Nam Văn Học Nghị Luận (Nguyễn Sỹ Tế)

      Mười Khuôn Mặt Văn Nghệ (Tạ Tỵ)

      Mười Khuôn Mặt Văn Nghệ Hôm Nay (Tạ Tỵ)

      Văn Học Miền Nam: Tổng Quan (Võ Phiến)

      Văn Học Miền Nam 1954-1975 (Huỳnh Ái Tông):

              Tập   I,  II,  III,  IV,  V,  VI

      Phê bình văn học thế kỷ XX (Thuỵ Khuê)

      Sách Xưa (Quán Ven Đường)

      Những bậc Thầy Của Tôi (Xuân Vũ)

      Thơ Từ Cõi Nhiễu Nhương

        (Tập I, nhiều tác giả, Thư Ấn Quán)

      Văn Học Miền Nam

       

      Văn Học Miền Nam

       

      - Tạp Văn (Nguyễn Kim Phượng)

      - Văn học miền Nam ở hải ngoại (Viên Linh)

      - Văn Học Miền Nam 1954-1975: Nhận Định, Biên Khảo, Thư Tịch (Nguyễn Vy Khanh)

      - Di sản văn chương miền Nam: Các tác phẩm về văn học mới sưu tập (Trần Hoài Thư)

      - Tổng Kết Cuộc Phỏng Vấn Về Quan Niệm Sáng Tác Của Các Nhà Văn (Nguyễn Ngu Í)

      Nhìn Lại Một Số Tạp Chí Miền Nam (Nguyễn Văn Lục)

      Hướng về miền Nam Việt Nam (Nguyễn Văn Trung)

      Văn Học Miền Nam (Thụy Khuê)

      Câu chuyện Văn học miền Nam: Tìm ở đâu?

       (Trùng Dương)

      Văn-Học Miền Nam qua một bộ “văn học sử” của Nguyễn Q. Thắng, trong nước (Nguyễn Vy Khanh)

      Hai mươi năm văn học dịch thuật miền Nam 1955-1975 Nguyễn văn Lục

      Đọc lại Tổng Quan Văn Học Miền Nam của Võ Phiến

       Đặng Tiến

      20 năm văn học dịch thuật miền Nam 1955-1975  

       Nguyễn Văn Lục

      Văn học Sài Gòn đã đến với Hà Nội từ trước 1975 (Vương Trí Nhàn)

       

      Trong dòng cảm thức Văn Học Miền Nam phân định thi ca hải ngoại (Trần Văn Nam)

       

      Van Hoc

       

       

      Tác Giả

       

      Nguyễn Du (Dương Quảng Hàm)

        Từ Hải Đón Kiều (Lệ Ba ngâm)

        Tình Trong Như Đã Mặt Ngoài Còn E (Ái Vân ngâm)

        Thanh Minh Trong Tiết Tháng Ba (Thanh Ngoan, A. Vân ngâm)

      Nguyễn Bá Trác (Phạm Thế Ngũ)

        Hồ Trường (Trần Lãng Minh ngâm)

      Phạm Thái và Trương Quỳnh Như (Phạm Thế Ngũ)

      Dương Quảng Hàm (Viên Linh)

      Hồ Hữu Tường (Thụy Khuê, Thiện Hỷ, Nguyễn Ngu Í, ...)

      Vũ Hoàng Chương (Đặng Tiến, Võ Phiến, Tạ Tỵ, Viên Linh)

        Bài Ca Bình Bắc (Trần Lãng Minh ngâm)

      Đông Hồ (Hoài Thanh & Hoài Chân, Võ Phiến, Từ Mai)

      Nguyễn Hiến Lê (Võ Phiến, Bách Khoa)

      Tôi tìm lại Tự Lực Văn Đoàn (Martina Thucnhi Nguyễn)

      Triển lãm và Hội thảo về Tự Lực Văn Đoàn

      Nhất Linh (Thụy Khuê, Lưu Văn Vịnh, T.V.Phê)

      Khái Hưng (Nguyễn T. Bách, Hoàng Trúc, Võ Doãn Nhẫn)

      Nhóm Sáng Tạo (Võ Phiến)

      Bốn cuộc thảo luận của nhóm Sáng Tạo (Talawas)

      Ấn phẩm xám và những người viết trẻ (Nguyễn Vy Khanh)

      Khai Phá và các tạp chí khác thời chiến tranh ở miền Nam (Ngô Nguyên Nghiễm)

      Nhận định Văn học miền Nam thời chiến tranh

       (Viết về nhiều tác giả, Blog Trần Hoài Thư)

      Nhóm Ý Thức (Nguyên Minh, Trần Hoài Thư, ...)

      Những nhà thơ chết trẻ: Quách Thoại, Nguyễn Nho Sa Mạc, Tô Đình Sự, Nguyễn Nho Nhượn

      Tạp chí Bách Khoa (Nguyễn Hiến Lê, Võ Phiến, ...)

      Nhân Văn Giai Phẩm: Thụy An

      Nguyễn Chí Thiện (Nguyễn Ngọc Bích, Nguyễn Xuân Vinh)

      Bình Nguyên Lộc,  Bùi Bảo Trúc,  Bùi Giáng,  Bùi Ngọc Tuấn,  Bùi Vĩnh Phúc,  Bùi Đăng,  Cái Trọng Ty,  Cao Tiêu,  Cao Đông Khánh,  Chu Trầm Nguyên Minh,  Chu Tử,  Diễm Phượng,  Doãn Dân,  Du Tử Lê,  Dương Nghiễm Mậu,  

       
       

       

  2. © Hoc Xá 2002

    © Hoc Xá 2002 (T.V. Phê - phevtran@gmail.com)